آن روز که آفرید تورا صورت آفرین    

از آفرینش تو به خود گفت آفرین

      صورت نیافریده چنین صورت آفرین

       برصورت آفرین چنین صورت آفرین

 

 

آزمون برخط (آنلاین) ادبیات فارسی ویژه  دانش آموزان

 



تاريخ : شنبه بیست و پنجم آبان 1392 | 11:54 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |


تاريخ : شنبه ششم اردیبهشت 1393 | 23:29 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |
تقدیر، نه در رمل نه در کاسه ی چینی ست ؟!
آینده ی ما دورتر از آینه بینی ست

ما هر چه دویدیم، به جایی نرسیدیم
ای باد! سر انجام تو هم گوشه نشینی ست

از خاک مرا برد و به افلاک رسانید
این است که من معتقدم؛ عشق زمینی ست

یک لحظه به بخشایش او شک نتوان کرد
با این همه تردید ، در این باره یقینی ست

شادم که به هر حال به یاد توأم، اما
خون می خورم از دست تو و باز غمی نیست ..



تاريخ : شنبه ششم اردیبهشت 1393 | 23:25 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |
بارم بندی درس ادبیات فارسی دوره متوسطه ی اول

به نام حق بارم بندی ادبیات فارسی دوره ی متوسطه ی اول

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

عناوین درسی

بارم

قرائت متون (نظم و نثر)

4

حفظ شعر(به روش هاي مختلف )

2

سوال از متن درس ها (با توجه به خود ارزيابي و نوشتن و خود متن درس )

3

تاريخ ادبيات

2

معني واژه ( در متن به كار رود )

2

دانش هاي زباني و ادبي

2

حكايت

1

معني نثر و شعر

2

نمره دفتر ثبت تكاليف

2

بهتر است ارزشيابي از درس قرائت فارسي دوره ي راهنمايي به صورت شفاهي انجام گيرد.

در ادامه بارم بندي پيشنهادي ارائه مي گردد كه همكاران مي توانند به صلاح ديد خود آن را تغيير دهند.

 

 

 

عنوان

نمره

 

نمره

روخواني نظم و نثر

3تا5

3تا5نمره

شعر حفظي

1تا2

1تا2نمره

تاريخ ادبيات

1تا2

1تا2نمره

معني نظم و نثر

3تا5

3تا5نمره

معني واژه ها در متن

2تا3

2تا3نمره

ارزشيابي از نوشتن ها و درك مطلب

3تا4

3تا4نمره

ميزان توانايي در سخنوري و خطابه

2تا3

2تا3نمره

 

درس انشا يكي از بهترين درس هايي است كه مي تواند به خلاقيت فراگيران كمك كند.براي نوشتن يك انشاي خوب لازم است نكات زير مورد توجه قرارگيرد:

1-   یکی از راه های تاثیر گذاری بر دیگران  زیبا نوشتن است.

2-   یک انشای خوب با یک مقدمه ی خوب و مناسب شروع می شود.

3-   نباید در انشا غلط املایی داشته باشیم.

4-   علایم نگارشی را درست و به جا به کار ببریم،مانند؟  !  .   ‍‍‍‍‍:   ()   *   « » و...

5-   جمله بندی های ما باید مطابق با اصول دستور زبان فارسی باشد.

6-    در نوشتن انشا از مداد و خودکار قرمز استفاده نکنیم.

7-   ابتدا موضوع را خوب بفهمیم و بعد درباره ی آن بنویسیم.

8-   از آرایه های ادبی مانند؛تشبیه،تشخیص،ضرب المثل،تلمیح، ضرب المثل و ... استفاده نماییم.

9-   از آیات ، احادیث،روایات ، سخن بزرگان و اشعار زیبا بهره ببریم.

10- می توانیم از بزرگترها کمک بگیریم اما نه به گونه ای که آن ها بگویند و ما بنویسیم.

11-برای این که نویسنده ی توانایی شویم لازم است زیاد مطالعه کنیم.

12-حاشیه گذاری و زيبا سازي دفتر انشا فراموش نشود.

13-خلاقیت به خرج دهیم و از نوشتن آن چه به ذهنمان می رسد، نترسیم.

14-چند بار متن انشا را برای خود و دیگران بخوانیم و به توصیه های آن ها گوش دهیم.

15-از کلمات محاوره ای استفاده نکنیم ،مگر درنقل قول ها.

16-از تکرار بپرهیزیم و مدام کلمه ای را به کار نبریم.

17- یک انشای کامل انشایی است که دارای نتیجه گیری است.

&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&

بارم املا و انشا

شیوه نامه ارزشیابی پیشنهادی درس املا و نگارش دوره متوسطه ی اول

                                          بارم بندی درس انشا و نگارش

الف)بارم بخش سئوال های نگارشی (10 نمره ) :

1- طرح سئوال از کادرهای رنگی نگارش بخش پایانی نوشتن                                 2 نمره

2- معنی و مفهوم متون نظم یا نثر                                                                      1 نمره

3- سئوال های نگارشی بخش نوشتن شامل موارد پیشنهادی ذیل:                     7 نمره

- جمله سازی با ترکیب های و واژه های زیبا و نشانه گذاری جمله ی مربوطه

- کامل کردن عبارت های ناتمام در چند جمله یا سطر

- نوشتن یک بند از دریافت یک تصویر

- کاربرد مناسب نشانه های نگارشی در یک عبارت

- تبدیل یک جمله ی زبانی به ادبی و بالعکس

- آوردن صفات مناسب برای واژه ها

- نوشتن معادل کلمات مصوّب فرهنگستان

- و ...

تذکر: لطفا در نوشتن جمله های ناتمام یا تصویر نویسی حتما تعداد جملات و ارتباط معنایی آن ها با هم همراه با نشانه گذاری ذکر شود. و بارم بر اساس موارد خواسته شده تنظیم گردد.

ب) نوشتن موضوع انشا با رعایت معیارهای انشا نویسی 10 نمره

بارم املای فارسی

الف) بخش سئوال های املایی (10 نمره )

- یافتن غلط های موجود در متن و نوشتن شکل صحیح آن. ( ارزش هر واژه تصحیح شده 5/. نمره) 2 نمره

- طرح سئوال از کادرهای رنگی املایی بخش پایانی نوشتن.                                                 2 نمره

- جمله سازی (ساختن جمله ها با کلماتی که بار املایی دارند.)                                            1 نمره

- ساختن واژه های معنی دار از حروف به هم ریخته.                                                             1 نمره

- انتخاب شکل صحیح املای واژه با توجّه به معنای جمله.                                                     1 نمره

- انتخاب شکل صحیح املای واژه ها با توجّه به معنای کلمه.  ( هر مورد 25/0 نمره )              1 نمره

- تکمیل شکل ناقص واژه هایی که بار املایی دارند.                                                              1 نمره

- طرح سئوال با توجّه به روابط واژگانی(مترادف، هم آوا، هم خانواده، متضاد و ...)                 1 نمره

ب) متن املای تقریری     10 = 2 : 20  

- متن املا از آسان به مشکل طرح گردد

- متن املا از 3 تا 5 بند و بین 9 تا 12 سطر باشد که حداقل 10 تا 12 واژه ی جدید کتاب را در بر بگیرد.

 

 

%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%%

بارم بندی درس انشای فارسی در سال تحصیلی 92-93

نگارش خلاق ( انشا) ۱۰ نمره

نوشتن موضوعی درباره یکی از مباحث هفت گانه با موضوعات مرتبط با رعایت موارد زیر :

درک و فهم و پروراندن موضوع :          ۵ نمره   

نوآوری و ابتکار :                             ۲  نمره

ارتباط مناسب مطالب با هم              ۲ نمره

رعایت نشانه گذاری و نکات دستوری    ۲ نمره

خوانایی و پاکیزگی نوشته                ۱ نمره

نمره  کل :                                 ۱0 نمره

پاسخ پرسش های نگارش10 نمره

الف ) سوال های مربوط به چکیده سوالات نگارشی     ۵ نمره

توجه : سوال های نگارشی متنوع باشد ( چهار گزینه ای - کامل کردنی -و.... )

ب) تمرین های نگارشی کتاب یا مشابه : ۵ نمره

کاربرد کلمه در جمله به صورت ساده و گسترده - کامل کردن جمله های ناتمام بدون استفاده از متن کتاب - بسط یک عبارت کوتاه در یک بند - انشای تصویری



تاريخ : شنبه ششم اردیبهشت 1393 | 23:20 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

ردیف

نام

نام خانوادگی

نام پدر

کد پرسنلی

ش ش
(کد ملی)

استان

شهرستان
منطقه

شماره
موبایل

صحیح

غلط

بدون جواب

نمره

1

پری

بیدل بالابیگلو

ولی

553

اردبيل

بیله سوار

9149559306

19

1

0

18.67

2

شهین دخت

مولایی

حبیب

51033286

80

اردبيل

خلخال

9143521923

18

1

1

17.67

3

رقيه

نبي زاده

نبي

51085676

81

اردبيل

كوثر

9149883530

18

2

0

17.33

4

رعنا

قلی پور گنجگاه

انام اله

51167230

985

اردبيل

کوثر

9144563620

17

3

0

16

5

فاطمه

فرامرزهشجین

ذکرالله

51083873

3350

اردبيل

اردبیل.ناحیه 1

9141544098

16

3

1

15

6

مجتبی

عزیزپور

علی حیدر

51619443

4378

اردبيل

گرمی

9141582645

16

3

1

15

7

رویا

حسینی فرد

قهرمان

11439457

4794

اردبيل

کوثر

9144563368

16

4

0

14.67

8

وحید

بیدل بالابیگلو

ولی

54709312

339

اردبيل

بیله سوار

 

15

2

3

14.33

9

حسین

ندایی

قربان

51612497

377

اردبيل

گرمی

9141584481

15

4

1

13.67

10

سیما

رنجبرهشتچین

فریدون

51081774

2812

اردبيل

خلخال

9143574611

15

5

0

13.33

11

زمرد

رسالتی

سفرقلی

51084353

21

اردبيل

خلخال/خورش رستم

9141973395

14

5

1

12.33

12

سعید

سودی

اسمعیل

51694741

106

اردبيل

جعفرآباد

9143559241

14

6

0

12

13

مریم

مهدی وش

عبداله

51688118

7184

اردبيل

اردبیل

9144521254

14

6

0

12

14

فریبا

بزرگی

زعفر

51037519

156

اردبيل

خلخال

9143523562

12

2

6

11.33

15

کریم

حاج پنجعلی زاده

رحیم

42882646

58

اردبيل

قشلاقدشت

9149526951

13

5

2

11.33

16

رحمان

سودی

رضاقلی

51688220

1204

اردبيل

بیله سوار-منطقه جعفرآباد

9143528025

13

6

1

11

17

رقیه

سیف اله زاده

محب اله

51124159

69

اردبيل

خلخال

9104073983

13

7

0

10.67

18

فا طمه

علیزاده

الهویرن

13468435

16

اردبيل

خلخال -خورش رستم

9143529978

13

7

0

10.67

19

عبداله

نسیمی طالشمکاییل

محمود

51694519

295

اردبيل

بیله سوار-منطقه جعفرآباد

9143558986

13

7

0

10.67

20

معصومه

محمدیاری گورانسرابی

غضنفر

51034231

313

اردبيل

کوثر

9144563948

12

4

4

10.67

21

سوسن

صادق زاده

محمد

51084730

182

اردبيل

خلخال

9147027915

13

7

0

10.67

22

پروین

نبوت زاده

سیفاله

51163875

25

اردبيل

خلخال

9143521876

11

8

1

8.33

23

مهتاب

رضایی

مرحمت

51167151

1

اردبيل

خلخال

 

11

9

0

8

24

کلثوم

واجدخیاوی

عباس

51865551

10809

اردبيل

اردبیل

9144539182

11

9

0

8

25

پريوش

موثق

جمشيد

50718838

586

اردبيل

ناحيه 2 اردبيل

9143517312

10

8

2

7.33

26

شوکت

نویدی

نصرت

51657974

18

اردبيل

خلخال

9143522993

10

8

2

7.33

27

حسن

روستایی

حسین

51616111

359

اردبيل

خلخال

9143526773

10

8

2

7.33

28

عزیزه

کیهانفر

محمد قاسم

51083249

132

اردبيل

خلخال

9141597875

10

9

1

7

29

جمشید

رنجبر

قربانعلی

54675636

296

اردبيل

خورش رستم

9144565055

10

9

1

7

30

لیلا

دهقان گلشن

حکم اله

50834997

1817

اردبيل

نمین

9149541646

9

7

4

6.67

31

سیده التجاء

زکی گهراز

سید نبوت

51082818

1

اردبيل

خلخال -خورش رستم

9144565102

7

2

11

6.33

32

زهرا

آذری دودران

اسمعیل

50833531

613

اردبيل

نمین

9143533494

5

10

5

1.67

 



تاريخ : شنبه ششم اردیبهشت 1393 | 23:17 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

شه لب تشنگان مــــي گفت زيــر تيغ قاتــلها

الا يـــــــــا ايها الساقي ادر كاسا و نــاولــها

به غير از شاه مــظلومان نبيني عاشقي صادق

كه عشق آسان نمود اول ولي افتاد مشكل ها

سر شهزاده اكـبر چون زشمشير عدو شق شد

ز تاب جعد مشكينش چه خون افتاد در دل ها

بگـــو آماده شو زينب كــه بعداز ظهر عاشورا

جــــرس فرياد مي دارد كه بر بنديد محمل ها

مـــگو سلطان ديــن بد از بلاي كربــلا  غـافل

كه سالك بــي خبر نبـود ز راه و رسم منزل ها

چوشب شد، دربيابان غرق وحشت طفل شه،گفتا

كجا دانند حـــــــــال مــا سبكباران ساحل‏ها



تاريخ : دوشنبه چهارم آذر 1392 | 23:7 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |
چه قدر زیباست کسی را دوست بداریم..........نه برای نیاز ...................نه از روی اجبار................. نه از روی تنهایی..............

بلکه فقط برای این که ارزش دوست داشتن دارد......

دوستان گرامی دوستان دارم...........



تاريخ : یکشنبه سوم آذر 1392 | 23:42 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

شیوه نامه های تصحیح املای فارسی در تمامی مقاطع تحصیلی

الف- یک غلطی ها و نیم غلطی ها

عناوین غلط های املایی

نیم غلطی

یک غلطی

ملاحظات

الف- انتخاب نا به جا

انتخاب نا به جای کلمه

انتخاب بیش از یک شکل کلمه

از قلم انداختن یک کلمه

آوردن جانشین برای یک کلمه

تغییر دادن کلمه 

 

+

+

+

+

سبربه جای صبر و ((گل و خوار )) به جای گل و خار

((سبر))و ((صبر)) با هم

کلمه ای که اهمیت و بار املایی دارد .

کلمه ای که اهمیت و بار املایی دارد . مانند کمک به جای مساعد

(( غذا)) به (( قضا)) تغییر یابد .

ب- حرف نادرست

شکل نادرست حرف

حرف اضافی یا حذف حرف

دندانه ی اضافی یا حذف دندانه

نقطه اضافی ، کم یا نا به جا

سرکج اضافی یا حذف سرکج

کرسی نادرست همزه

حرف کشیده نادرست

یای میانجی اضافی یا حذف آن

تغییر دادن حرف ( به تبع واج )

تغییر ندادن حرف ( به تبعیت از عربی )

تغییر دادن شکل حرف

شکسته نوشتن حرف

 

+

+

+

+

+

+

+

+

 

 

(( بلغ)) به جای ((باغ ))و ...

(( بیانداخت )) به جای ((بینداخت ))، ((علاقمند)) به جای ((علاقه مند))

((بسبی)) به جای (( بسی))، (( صبحانه )) به جای(( صبحانه ))

(( یاور)) به جای(( یاور)) ، ((جنان)) به جای(( چنان))،((تفت )) به جای((نفت))

(( عسگر)) به جای (( عسکر)) ، (( جنگاور)) به جای (( جنگاور))

(( ماثر)) به جای (( موثر))

(( سخن )) به جای (( سخن ))

(( خانه ی دار)) به جای (( خانه دار)) ، (( خانه احمد )) به جای (( خانه ی احمد))

(( پمپه)) به جای (( پنبه )) و...

(( اسمعیل)) به جای (( اسماعیل)) و...

((شست )) به معنی عدد 60 به جای (( شصت )) و ...

(( برار )) به جای ((برای)) و...

            نشانه نادرست

            نشانه ی اضافی ، کم یا نا به جا

+

 

(( گلاب )) به جای (( گلاب)) ، (( می آید)) به جای (( می آید)) و ((متکا ))

به جای ((متکاه)) و ...

ت انفصال نادرست

انفصال(( ب)) از فعل

انفصال (( کلمات ترکیبی))

( منظور کلماتی است که در هیچ یک از کتاب های درسی موجود به شکل جدا دیده نشده اند )

+

+

+

 

(( به رفت)) به جای ((برفت)) و...

(( به داشت)) به جای ((بهداشت )) و ...

ث- کلمه ی نادرست ( فاقد ارزش املایی )

کلمه ی اضافی

کلمه ی محذوف

جانشین کردن کلمه دیگر

تغییر دادن کلمه

تکرار کردن کلمه

(اگر کلمه ی مکرر صحیح باشد، بار اول غلط محسب نمی شود ولی برای بار دوم و بیش تر در کل املا یک غلط محسوب می شود )

+

+

+

+

+

 

اضافه شدن مثلا (( مداد )) به متن املا و ...

حذف شدن مثلا (( مداد از متن املا و ...

مثلا (( خویش )) به جای (( خود)) و ...

مثلا (( پارسال )) به جای ((پارسا )) و برعکس ( غلط سمعی )

(( دوست)) و ((دوست)) با هم

 

 

 

 

 

 

ب- موارد دو املایی

عناوین دو املایی

مصوبه

گونه ی دیگر

دو املایی

الف اتصال و انفصال

اتصال و انفصال (( است ، اند))

اتصال و انفصال پیشوند ((به))

اتصال و انفصال((بی))

اتصال و انفصال((تر))،((ترین))

اتصال و انفصال((چه))

اتصال و انفصال((کلمات ترکیبی))

اتصال و انفصال((که))

اتصال و انفصال((ها))

اتصال و انفصال((هم))

اتصال و انفصال((به،می)

 

 

((معلم است،معلم اند))

(( به نام))،((به خصوص))

(( بی علاقه ))

(( بزرگ تر))

(( چه قدر))

(( فرهنگ سرا))

(( چنان که))

((کتاب ها ))

((هم کلاس ))

(( به خانه می رود ))

 

(( معلمست ، معلمند))

(( بنام )) ، (( بخصوص))

(( بیعلاقه ))

((بزرگتر))

((چقدر))

(( فرهنگسرا))

( چنانکه))

((کتابها ))

((همکلاس ))

(( بخانه می رود ))

 

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

ب- تغییر

تغییر واج

خانه ی علی

املای فارسی ، دانایی

خانه ی علی

املاء فارسی ، دانایی

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

پ -حذف و اضافه

 

 

رعایت نشانه گذاری:

(( داناست ،نیکوست))و...

((داود، جست و جو))و ...

گفت : می آیم ))و ...

(( داناست ،نیکوست))و...

((داود، جست و جو))و ...

 

گفت : می آیم ))و ...

هر دو صحیح است

هر دو صحیح است

 

هر دو صحیح است

چند تذکر:

1-  هر مورد در کل املا هر کلمه تنها یک بار گرفته میشودمثلا اگر صبر را سه بار سیر بنویسید یک بار غلط گرفته میشود.

2-  موارد دو املایی عمدتا کلماتی است که در کتابهای درسی- و نه کتابهای غیر درسی به دو شک دیده می شوند و قرار است همه آنها را در آینده شیوه املایی داشته باشند.بنابراین کاربرد بخش دو املایی دائمی نیست.

3-   در موارد کم یا زیاد گذاشتن نقطه و دندانه در کل املاء دو بار محاسبه خواهد شد.

4-   درباره تشدید و سر کج در کل املا تنها دو بار محاسبه خواهد شد.

*در دو املایی اصل شکل مصوبه است اما اگر گونه ای دیگر نوشته شود غلط نیست.معلم باید بر اصل مصوب تاکید و تکیه کند.



تاريخ : شنبه بیست و پنجم آبان 1392 | 22:38 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |
آدرس سایت ورایانامه (ایمیل) پایگاه کیفیت بخشی ادبیات راهنمایی

باسلام

 بدین وسیله آدرس جدید سایت ورایانامه (ایمیل) پایگاه کیفیت بخشی ادبیات فارسی راهنمایی کشور تقدیم می گردد.مقتضی است سرگروه های محترم شهرستان ها ومناطق

دراین خصوص اطلاع رسانی لازم را به عمل آورند.

  آدرس سایت:pkak.hoomad.ir

  رایانامه :bu.farsi@mihanmali.ir


تاريخ : شنبه بیست و پنجم آبان 1392 | 22:32 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

مجموعه ام، ای، است،

صورت‌های متصل فعل«بودن» در زمان حال(ام، ای، است، ایم، اید، اند) به شکل زیر است:

کلمات مختوم به
صامت میانجی
مثال
صامت متصل
-
خشنودم
خشنودی
خشنود است
 
 
خشنودیم
خشنودید
خشنودند
«و» با صدایی نظیر آنچه در
-
رهروم
رهروی
رهرو است
«رهرو» به کار رفته است
 
رهرویم
رهروید
رهروند
صامت متصال
-
پاکم
پاکی
پاک است
 
 
پاکیم
پاکید
پاک‌اند
«آ»
«ی»
دانایم
دانایی
داناست
 
 
داناییم
دانایید
دانایند

«و»با صدایی نظیر آن‌چه در«دانشجو»

«ی»
دانش‌جویم
دانش‌جویی
دانش‌جوست
به کار رفته است
 
دانش‌جوییم
دانش‌جویید
دانش‌جویند

«و» با صدایی نظیر آن‌چه در«تو»

همزه
توام
دوای/تویی
توست
به کار رفته است
 
توایم(شماکارمند)
مترواید
تواند

«ــَ»(هان بیان حرکت)

همزه
خسته‌ام
خسته‌ای
خسته است
 
 
خسته‌ایم
خسته‌اید
خسته‌اند
«اِی»
همزه
تیزپی‌ام
تیز‌پی‌ای
تیزپی است
 
 
تیز‌پی‌ایم
تیز‌پی‌اید
تیزپی‌اند
« ای»
همزه
کاری‌ام
کاری‌ای
کاری است
 
 
کاری‌ایم
کاری‌اید
کاری‌اند
 

ضمایر ملکی و مفعولی:

ضمایر ملکی و مفعولی[ــَـ م،‌ ــَـ ت، ــَـش، ــِـ مان(مان)، ــِـ تان(تان)، ــِـ شان(شان)]، در حالت‌های شش‌گانه، همراه با واژه‌های پیش از خود به صورت‌های زیر نوشته می‌شود:

کلمات مختوم به
صامت میانجی
مثال

صامت منفصل

-
برادری

صامت متّصل

-
کتابی

«و» با صدایی نظیر آن‌چه در«رهرو

 
 

به کار رفته است

 
رهروی

«ـَـ»(هان بیان حرکت)

همزه
خانه‌ای
«اِی»
همزه
تیز‌پی‌ای
«ای»
همزه
کشتی‌ای

«و» با صدایی نظیر آن‌چه در«رادیو»

 
 

به کار رفته است

«ی»
رادیویی

« آ»

«ی»
دانایی

«و» با صدایی نظیر آن چه در«دانشجو»

 
 

به کار رفته است

«ی»
دانشجویی

کسره اضافه:

نشانه کسره اضافه در خط آورده نمی‌شود، مگر برای رفع ابهام در کلماتی که دشواری ایجاد می‌کند:

 

اسبِ سواری/ اسب سواری:

- کلماتی مانند رهرو، پرتو، جلو، در حالتِ مضاف، گاهی با صامت میانجی«ی» می‌آید، مانند«پرتوی آفتاب» و گاهی بدون آن، مانند«پرتو آفتاب». آوردن یا نیاوردن صامت میانجی«ی» تابع تلفّظ خواهد بود.

- برای کلمات مختوم به های بیان حرکت، در حالتِ مضاف، از علامت«ء»(ی کوتاه شده شبیه همزه) استفاده می‌شود:

 
 خانه من، نامه او

-«ی»، در کلمه‌های عربی مختوم به«ی»(که «آ» تلفظ می‌شود)، در اضافه به کلمه بعد از خود، به«الف» تبدیل می‌شود:

عیسای مسیح، موسای کلیم، هوای نَفْس، کبْرای قیاس

 

نشانهٔ همزه

همزهٔ میانی

الف)اگر حرفِ پیش از آن مفتوح باشد، روی کرسی«ا» نوشته می‌شود، مگر آن که پس از آن مصوّتِ«ای» و«او» و«ــِـ» باشد که در این صورت روی کرسی«یـ» نوشته می‌شود:

رأفت، تأسّف، تلألؤ، مأنوس، شأن

رئیس، لئیم، رئوف، مئونت، مطمئن، مشمئز

تبصره: در کلمات عربی بر وزن«مُتَفَعِّل» نظیر متأثّر، متأخّر، متألّم که در تداول، اولین فتحه آنها به کسره تبدیل شده، همان صورت عربی آن ملاک قرار گرفته است.

ب)اگر حرفِ پیش از آن مضموم باشد، روی کرسی«و» نوشته می‌شود، مگر آن که پس از آن مصوت«او» باشد که در این صورت روی کرسی«یـ» نوشته می‌شود:

رؤیا، رؤسا، مؤسّسه، مؤذّن، مؤثّر، مؤانست

شئون، رئوس

ج)اگر حرفِ پیش از آن مفتوح یا ساکن و پس از آن حرف«آ» باشد، به صورت آ/آ نوشته می‌شود:

مآخذ، لآلی، قرآن، مرآت

در بقیهٔ موارد و در کلّیهٔ کلماتِ دخیلِ فرنگی با کرسی«ئـ» نوشته می‌شود:

لئام، رئالیست، قرائات، استثنائات، مسئول، مسئله، جرئت، هیئت، لئون، مسئول، تئاتر، نئون، استثنا: توأم

 

همزهٔ پایانی:

الف)اگر حرفِ پیش از آن مفتوح باشد(مانند همزهٔ میانی ماقبل مفتوح)، روی کرسی «ا» نوشته می‌شود:

خلأ، ملأ، منشأ، ملجأ

ب)اگر حرفِ پیش از آن مضموم باشد(مانند همزهٔ میانی ماقبل مضموم)، روی کرسی«و» نوشته می‌شود:

لؤلؤ، تلألؤ

ج)اگر حرفِ پیش از آن مکسور باشد، روی کرسی«ی» نوشته می‌شود:

متلألی

د)اگر حرفِ پیش از آن ساکن یا یکی از مصوّت‌های بلندِ«آ» و «او»و«ای» باشد، بدون کرسی نوشته می‌شود:

جزء، سوء، شیء، بُطء، بطیء، سماء، ماء

تبصره1: گاهی پس از مصوت‌های بلند«آ» همزهٔ پایانی حذف می‌شود: شهدا، کربلا، املا، امضا، انشا

تبصره 2: هر گاه همزهٔ پایانی ماقبل ساکن(بدون کرسی) یا همزهٔ پایانی ماقبل مفتوح(با کرسی«ا») و یا همزهٔ پایانی ماقبل مضموم(با کرسی«و») به یای وحدت یا نکره متّصل شود، کرسی«یـ» می‌گیرد و کرسی قبلی آن نیز حفظ می‌شود.

راهنمای کتابتِ همزه

کرسی«ا»
کرسی«و»
کرسی«یـ»
بدون کرسی
«أ، ـأ»
«آ، ـآ»
«ؤ، ـؤ»
«ئـ ـئـ»
«ء»
بأس
قرآن
تلألؤ
ائتلاف
بُطء
تأثیر
لآلی
رؤسا
ارائه
بَطیء
تأخّر
مأل
رؤیا
اسائه
جزء
تأخیر
مرآت
رؤیت
استثنائات
سوء
تأدیب
مآخذ
سؤال
استثنائی
شیء
تأذّی
مثآثر
فؤاد
القائات
ضوء
تأسّف
منشآت
لؤلؤ
اورلئان
فیء
تأسیس
مآب
لؤم
ایدئالیسم
ماء
تأکید
مآرب
مؤالفت
بئاتریس
 
تألّف
 
مؤانست
بئر
 
تألیف
 
مؤتلف
پرومتئوس
 
تأمّل
 
مؤتمن
پنگوئن
 
تأمین
 
مؤثّر
تبرئه
 
تأنّی
 
مؤدّب
تخطئه
 
تأنیث
 
مؤدّی
تئاتر
 
تأویل
 
مؤذّن
تئودور
 
تفأّل
 
مؤسّس
توطئه
 
تلألؤ
 
مؤسّسه
جزئی
 
توأم
 
مؤکد
سوئی
 
خلأ
 
مؤلّف
جرئت
 
رأس
 
مؤمن
دنائت
 
رأی
 
مؤنّث
دوئل
 
سبأ(قرآنی)
 
مؤمن
رافائل
 
شأن
 
مؤنّث
رئالیست
 
مأثور
 
مؤوّل
رئالیسم
 
مأجور
 
مؤید
رئوس
 
مأخذ
 
 
رئوف
 
مأخوذ
 
 
رئیس
 
مأذون
 
 
ژوئن
 
مأکول
 
 
ژئوفیزیک
 
مألوف
 
 
سئانس
 
مأمن
 
 
سئول
 
مأمور
 
 
سوئد
 
مأنوس
 
 
سیئات
 
مأوا
 
 
شائول
 
مأیوس
 
 
شئون
 
مبدأ
 
 
قرائت
 
متأثّر
 
 
قرائات
 
متأخّر
 
 
کاکائو
 
متأذّی
 
 
کلئوپاترا
 
متألّم
 
 
لائوس
 
متأهّل
 
 
لِئام، لئیم
 
متأهّل
 
 
لئون
 
متلألیء
 
 
لوئی
 
مستأصل
 
 
مائومائو
 
ملأ
 
 
مسائل
 
ملجأ
 
 
مسئول
 
منشأ
 
 
مئونت
 
نبأ(قرآنی)
 
 
مرئوس
 
یأس
 
 
مرئی
 
 
 
 
مشمئز
 
 
 
 
ناپلئون
 
 
 
 
نشئه
 
 
 
 
نشئت
 
 
 
 
نوئل
 
 
 
 
نئون
 
 
 
 
ویدئو
 
 
 
 
هیئت
 
 
ه

«ه» در واژه‌ها و ترکیبات و عبارت‌های مأخوذ از عربی به صورت‌های زیر نوشته می‌شود:

1.اگر در آخرِ کلمه تلفّظ شود به صورتِ«ت» نوشته می‌شود:

رحمت، جهت، قضات، نظارت، مراقبت، برائت

استثنا: صلوه، مشکوه(آن جا که مراعاتِ رسم‌الخطّ قرآنی این کلمات در نظر باشد).

2.اگر در آخرِ کلمه تلفّظ نشود، برای نشان دادنِ حرکتِ ماقبلِ آن، به صورت«ـه/ه»(های بیان حرکت)نوشته می‌شود:

علاقه، معاینه، نظاره، مراقبه، آتیه

و در این حالت همهٔ احکامِ متعلّق به‌های بیان حرکت بر آن جاری است.

علاقه‌مند، نظارگان، معاینهٔ بیمار، مراقبه‌ای

3.در ترکیباتِ عربی رایج در فارسی، مانند کامله‌الوداد، لیله‌القدر، ثقه‌الاسلام، حجه‌الاسلام، آیه‌الله، خاتمه‌الامر، دایره‌المعارف، معمولا به صورتِ(ـه/ه) نوشته می‌شود.

«و» که در برخی از کلمه‌های عربی، مانند زکوه، حیوه، مشکوه، صلوه به صورت«آ» تلفّظ می‌شود، در فارسی(جز در مواردی که رعایتِ رسم‌الخطّ قرآنی این گونه کلمات مورد نظر باشد) به صورت«الف» نوشته می‌شود.

زکات، حیات، مشکات، صلات

تبصره: کلمه‌هایی مانند زکوه، مشکوه، صلوه(اگر به این صورت نوشته شده باشد)، در اضافه به«ی» نسبت یا وحدت، با«ا» و«ت» نوشته می‌شود:

زکاتی، مشکاتی، صلاتی، حیاتی

 

الف کوتاه:

«الف کوتاه» همیشه به صورتِ «الفِ» نوشته می‌شود، مگر در موارد زیر:

1. الی، علی، حتّی، اولی، اوُلی

2. اسم‌های خاص:

عیسی، یحیی، مرتضی، مصطفی، موسی، مجتبی

تبصره: واژه‌هایی مانند اسمعیل، هرون، رحمن که در رسم‌الخطِّ قرآنی به این صورت نوشته می‌شود در فارسی با«الف» نوشته می‌شود: اسماعیل، هارون، رحمان.

3.ترکیباتی که عیناً از عربی گرفته شده است:

اعلام الهدی، بدرالدُّجی، طوبی، لک، لاتُعَدُّ و لاتُحصی، سِدرَهُ المُنتَهی، لا تُحصی(صیغه‌های فعلی)

- اسامی سوره‌های قرآن(مانند یس، طه، الم و )به شکل مضبوط در قرآن نوشته می‌شود.

 
تنوین:

آوردنِ تنوین(در صورتی که تلفّظ شود) در نوشته‌های رسمی و نیز در متون آموزشی الزامی است. تنوین به صورت‌های زیر نوشته می‌شود:

1.      تنوین نصب: در همه جا به صورت«اً / ـاً» نوشته می‌شود:

واقعاً، جزئاً، موقتاً، عجالتاً، نتیجتاً، مقدمتاً، طبیعتاً، عمداً، ابداً

تبصره1: کلمه‌های مختوم به همزه، مانند جزء، استثناء، ابتداء، هرگاه با تنوینِ نصب همراه باشد، همزهٔ آنها روی کرسی«یـ» می‌آید و تنوین روی«الفِ» بعد از آن قرار می‌گیرد: جزئاً، استثنائاً، ابتدائاً.

تبصره2: تاء عربی«ه/ ـه»، اعم از آن که در فارسی به صورتِ«ت» یا«ه/ـه»(های بیان حرکت) نوشته یا تلفّظ شود، در تنوین نصب، بدل به «ت» کشیده می‌شود و علامت تنوین روی الفی که پس از «ت»می‌آید قرار می‌گیرد، مانند نتیجتاً، موقتاً، نسبتاً، مقدمتاً، حقیقتاً.

2. تنوین رفع و تنوین جر: در همه جا به صورت ـٌــ و ــٍـ نوشته می‌شود و فقط در ترکیباتِ مأخوذ از عربی که در زبان فارسی رایج است به کار می‌رود:

مشارٌ الیه، مضافٌ الیه، منقولٌ عنه، مختلفٌ فیه، متفقٌ علیه

بعبارهٍ اُخری، اباً عن جدٍ، ای نحوٍ کان

 
تشدید:

گذاشتن تشدید همیشه ضرورت ندارد مگر در جایی که موجب ابهام و التباس شود که یکی از مصادیق آن، هم نگاشت‌هاست:

معین/ معین؛ علی/ عِلّی؛ دوار/ دوّار؛ کره/ کرّه؛ بنا/بنّا

تبصره: در متون آموزشی برای نوآموزان و غیرفارسی زبانان و نیز در اسناد و متونِ رسمی دولتی، گذاشتنِ تشدید در همه موارد ضروری است.

حرکت‌گذاری تنها در حدّی لازم است که احتمال بدخوانی داده شود:

عُرضه/ عَرضه؛ حَرف/ حِرَف؛ بُرَ/ بُرَد؛ سرچشمه/ سرِچشمه

 

هجای میانی«ـ ووـ »

واژه‌های دارای هجای میانی« ـ ووـ» با دو واو نوشته می‌شود:

طاووس، لهاوور، کیکاووس، داوود

تبصره1: نوشتن«داود» با یک واو به تبعیت از رسم‌الخطّ قرآنی بلامانع است.

تبصره2: در مورد نام شخص، ضبط نهادی شده(مطابق شناس‌نامه) اختیار می‌شود:

کاوس، کاوسی

 

منابع:

1. فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دستور خط فارسی، چاپ اول: نشر آثار فرهنگستان، تهران1381.

2. احمد سمیعی(گیلانی)، نگارش و ویرایش، چاپ اول: انتشارات سمت، تهران 1378.

 
از کتاب «انواع ویرایش» اثر «ابوالفضل طریقه‌دار» صفحه:


تاريخ : شنبه بیست و پنجم آبان 1392 | 22:12 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

درست نامه ی فارسی هفتم

 

 

صفحه

درست

نادرست ( چاپ كتاب)

1

31،خط یازدهم

استحکاماتی

استحکامّاتی

2

33 ، خط ششم

متوجّه شديد

متوجّه شدي

3

34 ، خط دوازدهم

نقل قول

نقل و قول

4

40 ، سطر هجدهم

مصوّب

مصوبّ

5

60 ، بيت سوم

شدش گيتي به پيش چشم ، تاريك

شدش گيتي به چشم چشم ، تاريك

6

99، بيت سوم در نكته ي دوم

نكردي در اين روز بر من جفا /

كه تو شير مردي و من پير زن

نكردي در اين روز بر من جفا كه /

تو شير مردي و من پير زن

7

117 ، بعد از عنوان فصل سطر دوم

‹‹– رستگاري ›› حذف شود

– رستگاري

8

122، خط چهارم تمرين شماره 1

جمله ي : املا در دوره ي اول متوسطه ، شامل دو بخش است :حذف شود

املا در دوره ي اول متوسطه ، شامل دو بخش است :

9

پشت جلد كتاب

تصويرآرامگاه عطار نيشابوري  بايد قرار بگيرد .

تصوير كنوني مربوط به آرامگاه خيام نيشابوري است 



تاريخ : شنبه بیست و پنجم آبان 1392 | 21:53 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

با سلام.

منبع آزمون مرحله ي اوّل آنلاين (برخطّ) ادبيّات فارسي پايگاه كيفيّت بخشي كشوري، سال 93/ 92 خدمت همكاران محترم در نواحی ومناطق اعلام مي گردد.

نام كتاب : مباني خواندن در زبان فارسي (آموزش مهارت هاي خوانداري)

مؤلّفان: دكتر فريدون اكبري شلدره اي، حجت كجاني حصاري، رضا خاتمي

ناشر: لوح زرّين

چاپ : دوم

سال : 1391

تعداد فصول :4

تعداد صفحه :  88

زمان: تاريخ و ساعت دقيق برگزاري آزمون متعاقباً اعلام خواهد شد.

جهت دریافت کتاب سرگروه های هر منطقه می توانند آمار مناطق خود را اعلام و با شماره ( 09123935422  خاتمی ) تماس بگیرند

تاريخ : شنبه بیست و پنجم آبان 1392 | 21:52 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

بسمه تعالی

نام گروه:اندیشمندان                                                                                      موضوع درس :امتحان  گروهی ادبیات                                                 تاریخ:12/8/92                                   


1- جملات صحیح  و غلط را مشخص کنید؟5.نمره

الف) شیخ محمود شبستری از عارفان مشهور قرن هفتم است.                   صحیح                                                                              غلط

ب)رگبار کلمات و در کوچه آفتاب از آثار طاهره ایبُد است.                      صحیح                                                                              غلط


2-جاهای    خالی را پر کنید؟1.5نمره

الف)حضرت امام خامنه ای در......... تیرماه، سال..........در مسجد............در تهران از جانب ...........مورد سوء قصد قرار گرفتند.

ب)به بوستان،گلستان و دیوان اشعار سعدی شیرازی ............ می گویند.

پ) داستان ای کمیل از حکمت ............ نهج البلاغه صفحه .......... می باشد.


3-در کدام گزینه فعل بیشتری وجود دارد؟1نمره

1)ذره   ذره   به آسمان بروم            ابر باشم ،دوباره آب شوم

2) بچه ها گرم گفتگو بودند بازهم در کلاس غوغا بود

3)شبنم از روی برگ گل برخاست    گفت:می خواهم آفتاب شوم

 

4-در عبارت زیر،به ترتیب چند جملۀ امری،چند جملۀ خبری وچند جمل وجود دارد؟1 نمره          

«دانایی ده که از راه نیفتیم ،   بینایی ده تا در چاه نیفتیم ،  دستگیر که دست آویز نداریم ، توفیق ده،تا در دین استوار شویم.»              

1)سه،سه،چهار                  2)پنج،سه،هشت            3)چها، دو،شش                4)چهار،چهار،هشت

5- معنای واژه های زیر را ینویسید.3نمره

تبسم:                            دست آویز:                                  تحذیر:                   زنجره:

 

عَلَم:                      مویه:                                معرفت:                                  صلاح:

6-برای کلمات زیر دو هم خانواده بنویسید.2نمره

جاری:....... و ........                      اعجاز:.........و..........            

فارغ:........و.........                       غرق:..........و..........

7-با مترادف  کلمات زیر جمله  زیبا بسازید.2.5نمره

تبسم:                                                  متعبد:

 

زلال:                                                 غوغا:

 

خُفته:                                                                                       

 

 

8-چه کسی داستان پردازی در منظو مه های او به اوج رسید؟5.نمره

 

9- شعر سنتی با شعر های نو چه فرقی دارد؟1نمره

 

10-آیه«کُلُ اَمرٍ ذی بالٍ لَم یَبدُا فیه بِسمِ الله فهوَ اَبتَر» با کدام بیت شعر «یاد تو» ارتباط معنایی دارد؟2نمره

 

11-شعر های «جلوۀ روی خدا»و«راز شکوفایی» آثار چه کسی هستند؟1نمره

12-ادبیات را تعریف کنید؟(با ذکر یک مثال)، 5.نمره

 

13-دونمونه از آ«ثار محمد جواد محبت» و دونمونه از آثار «طاهره ایبُد» را بنویسید.1نمره

 

14-بیت« روشن و گرم    و   زندگی   پرداز                                    آسمان  مثل یک تبسم شد » را به نثر ساده و روان بنویسید.1نمره

 

15-پیام شعر «با بهاری مه می رسد از راه» را در دوسطر بنویسید.1نمره

 

موفق   باشید                                                                                                                                                                                                                                               

 

 



تاريخ : شنبه بیست و پنجم آبان 1392 | 21:42 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

به نام خداوند بخشنده ی دستگیر                     

اعضای گروه:                                         نمره از20

نمره به حروف:                                       نمره به عدد:

                     

1-با خط کشیدن دور گزینه درست صحیح یا غلط بودن را مشخص کنید: (1)

الف)گلستان و بوستان در سال 655ه.ق به وسیله جامی نوشته شد. ص  غ

ب)نویسنده ی گلستان و بوستان شریف الدین سعدی شیرازی است.  ص  غ

ج)از آثار نظامی می توان هفت اورنگ را نام برد. ص غ

د)از مقلدان گلستان می توان قیم مقام را نام برد.

 

2-جاهای خالی را پر کنید: (1)

الف)................در مرینان خراسان به دنیا آمد و در رشته ی.......... و.........  به درجه.......دست یافت .

ب)بنیان گذار شعر کودک در ایران...................بود.

ج)نام دیگر شکل زبانی................است

د)همواره در تشبیه ها.................و..........وجود دارد

 

3-این بیت از کیست؟(0.5)

       منتظران بهار فصل شکفتن رسید*مژده به گل ها برید یار به گلشن رسید    

 

 

4-در روان خوانی ای کمیل بگویید جابر پسر چه کسی بود و قالب و مترجم آن را بنویسید(0.5)

 

 

5-از آثار طاهره ایبد دو مورد را ذکر کنید.(1)

 

 

 

6-تضمین را تعریف کنید.(1)

 

 

 

7-هرگاه بخواهیم پدیده ای را توصیف کنیم باید به چه چیز هایی دقت کنیم؟(0.5)

 

 

 

8-یکی از منابع شناخت املای واژگان چیست؟(0.5)

 

9-طرز قرار گیری شعر در قالب چهار پاره را با رسم شکل توضیح دهید(1)

 

 

 

10-ابتدا معنی کلمه ی مکن باز را نوشته سپس شاعر این شعر را بنویسید(0.5)

       

تاتوانی پیش کس مگشای راز*بر کس این در مکن زنهار باز                      

            معنی کلمه:                                                شاعر: 

 

 

11-تفاوت شعر و نظم را بنویسید.(1)

 

 

 

12-نوشته ها و سروده های شیخ محمود شبستری در چه زمینه ای است؟(1)

 

 

13-آیه ی ان الله غیب السماوات ولارض مربوط به کدام بیت از شعر یاد تو است و معنی آن چیست؟(1)

 

 

14-انواع تشبیه را نوشته برای هرکدام مثال بزنید.(1)

 

 

 

15-باب های کتاب گلستان را به ترتیب بنویسید.(2)

 

 

16-در شعر زیر شبه جمله را یافته  و مفهوم کامل آ را بنویسید(0.5)

          کاش روزی به کام خود برسید*بچه ها اروزی من این است

 

17-تفاوت بوستان و گلستان را در جدول زیر توضیح دهید.(1.5)

        قالب

       موضوع

   سال تالیف

       کتاب  

 

 

 

گلستان سعدی

 

 

 

بوستان سعدی

 

    

18-معنی لغات را بنویسید.(3)

بصیرت:                        مویه:                        تبسم:                 مصحف:      

بر سرزنان:                 استحکامان:                   شعور:                غیرت:

طاعت:                     استقلال:                       ضمیر:                صلاح:

 

19-قالب شعر ها و نثر های زیر را بنویسید: (1.5)

 

زنگ افرینش:                       ای کمیل:                با جهانی که می رسد از راه:

جلوه ی روی خدا:                                                 راز شکوفایی:  

                           با آرزوی پیروزی-طرح کنندگان سوالات

 

اسامی طرح کنندگان سوالات:

سپهر عزیزی-امیر رجایی-فرشید بینازاده-محمد نظرپور-محمد رضا باریسی

تایپ و چاپ:سپهر عزیزی قناد

حروف به کار رفته:391


 

 


 

 



تاريخ : شنبه بیست و پنجم آبان 1392 | 21:39 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

روشهای تدریس آموزش املا:

1- روش آزمون مطالعه آزمون

در این روش در ابتدا یک متن را به عنوان دیکته برای دانش آموزان می خوانیم و بعد از تصحیح آن را به دانش آموزان باز می گردانیم  سپس دانش آموزان تا جلسه بعدی املا صحیح کلمات غلط موجود در املا خود را تمرین می کنند. در جلسه بعد ار آن متن دوباره دیکته گفته می شود که معمولا بدون غلط و یا با غلط های محدودی همراه است.البته باید توجه داشت که متن دوم را با کمک کلماتی از متن اول که از ارزش املایی بر خوردارند( اما در قالب جملات جدید) می توان تهیه نمود تا میزان پیشرفت دانش آموزان در زمینه حافظه دیداری هم سنجیده شود.

2- روش مطالعه و آزمون

ابتدا درس یا درسهای جهت گفتن از دیکته انتخاب می شود و دانش آموزان روی لغات مشکل آن به صورت دیکته پای تخته و تکالیفی نظیر نوشتن کلمات با حروف رنگی و...تمرین می کنند سپس از آن درس یا درسها دیکته گفته می شود که البته بهتر است متن دقیقا مانند کتاب نباشد.

3- روش نمایش:

به منظور تقویت بیشتر حافظه دیداری در رابطه با آموزش حروف هم صدا مانند(ص- ث- س ) ابتدا لغات مورد نظر را روی طاقهای شفاف می نویسیم سپس آنها را با استفاده از اورهد روی پرده نمایش میدهیم مثلا کلمه(( صابون)) سپس روی حرف (ص) را می پوشانیم و از دانش آموزان می خواهیم یکی از سه حرف (س، ث، ص) را انتخاب کرده و کلمه را کامل کنند . سپس کلمه را کامل نشان می دهیم تا اگر غلط حدس زده بودند آن را اصلاح کنند و درستش را کنارش بنویسید . از این روش به هنگام دیکته پای تخته ای هم می توان استفاده کرد وجود دستگاه اورهد الزامی نیست.

دانش آموزان ابتدا کلمه را در دفتر خود بنویسید بعد به تخته نگاه کنند و در صورت اشتباه درست آن را بالای کلمه بنویسند.

4- روش تصحیح انفرادی :

به دانش آموز دیکته گفته می شود به عنوان تکلیف منزل از او خواسته می شود دیکته خود را با استفاده از کتاب تصحیح کند و از این طریق متوجه غلطهایش می شود و آنها را تمرین کند.

5- روش چند حسی:

در این روش چند حس بینایی - شنوایی- لامسه به کمک یادگیری املا کلمه مورد نظر می آیند . این روش بیشتر قبل از دیکته به منظور تمرین کلمات مشکل درس به کار گرفته می شود.

الف) از دانش آموز خواسته می شود با دقت به کلمه ی مورد نظر ( این کلمه از متن دیکته ای که بعداًَ گفته خواهد شد انتخاب می شود) که پای تابلو نوشته شده نگاه کند.

ب) آن را بخوانند و کلمه مورد نظر را در هوا به صورت ذهنی و با استفاده از انگشت خود بنویسد.

ج) سپس آن را در جمله ای مناسب به کار برد . از این طریق معنای کلمه را بهتر درک می کند.

د) کلمه را از پای تابلو پاک کرده و به آنها فرصت می دهیم تا کلمه را بدون خطا از روی حافظه بنویسند.

و) کلمه را روی تابلو نوشته تا دانش آموزان آنها را با هم مطابقت دهد و به درستی یا نادرستی نوشته خود پی ببرد . حرفی از کلمه را که از ارزش املای برخوردار است قرمز نوشته و پای تابلو می نوسیم مانند ص در تصمیم . از این روش به عنوان یک تمرین و تکلیف هم جهت تقویت حافظه دیداری دانش آموزان می توان استفاده نمود.

6- کاربرد جمله سازی در زنگ املا: معلم 20 جمله از 5 درس را که دارای اهمیت هستند انتخاب کرده و در هر جمله جای یک کلمه با ارزش املایی خالی گذاشته می شود تا دانش آموزان به تکمیل آن بپردازند. (( بارم هر کلمه یک نمره است))

1- خورشید به قله ی .............................. نزدیک می شد.

7-آشنا کردن دانش آموزان با متن املا:

به منظور یاد آوری شکل کلمه های خوانده شده لازم است قبل از نوشتن املامعلم یک بار آن متن را از اول تا آخر بخواند و شاگردان به این امر عادت داده شوند که شکل کلی کلمه های خوانده شده را در ذهن خود مجسم کنند و آنها را به یاد آورند و گاهی هنگام خواندن متن املا معلم به شاگردان اجازه دهد که بگویند نوشتن چه کلمه ای را نمی توانند و معلم راجع به آن کلمه توضیح آموزشی بدهد تا دانش آموزان بدهد تا دانش آموزان شکل نوشتاری کلمه ی مورد نظر را یاد آورند ، از این طریق ، شکل کلمه در ذهن شاگرد بیشتر تثبیت می گردد و یاد گیری عمیق تر می شود.                 نحوه قرائت املاء در کلاس  : هنگام قرائت املا  باید به نکات زیر توجه شود.

1- از تمام درسهای کتاب فارسی ، اعم از شعر و غیر شعر باید املا گفته شود ولی مقدار و زمان آن نباید از حد معینی تجاوز کند.

2- معلم باید با توجه به هدفهایی که برای گفتن هر متن املا دارد، متن و مقدار آن را از قبل مشخص کند.

3- هر کلمه یا عبارت فقط یک یا دو بار گفته شود و دانش آموزان باید عادت کنند با گوش دادن به صدای معلم مشکل کلی نوشتن کلمه را در ذهن خود پیدا و آن را زیر لب زمزمه کنند و بنویسند.

4- سرعت گفتن املای کلمه با توان نوشتن دانش آموزان متناسب باشد.

5- حرکت کردن معلم در هنگام گفتن املا نباید باعث حواس پرتی دانش آموزان شود.



تاريخ : شنبه چهارم آبان 1392 | 9:57 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

20 راهبرد عملی جهت تقویت درس املا فارسی دانش آموزان ابتدایی: مراحل آموزش نوشتن به پنج مرحله زیر تقسیم می شود:

1- آموزش نوشتن غیر فعال ( رونوسی )

2- آموزش نوشتن نیمه فعال ( املا )

3- آموزش نوشتن فعال پایه یک    ( کلمه سازی )

4- آموزش نوشتن فعال پایه دو     ( جمله سازی )

5- آموزش نوشتن فعال ( خلاق )    انشا و انواع آن

با توجه به مشکل دانش آموزان در مرحله آموزش نوشتن نیمه فعال (املا) است به آموزش املا می پردازیم. مهارت املا نویسی به معنی توانایی جانشین کردن صحیح صورت نوشتاری حروف , کلمات و جمله ها به جای صورت آوایی آنهاست . دانش آموزان بـایـد به این مهارت دست یابند تا بتوانند بخوبی بین صورت تلفظی کلمه ها و حروف سازنـده آن ها پیـونـد مناسبی بـرقـرار کنند بدین ترتیب زمینه لازم برای پیشرفت آنان در درس های جمله نویسی , انشا و به طور کلی مهارت نوشتن بهتر فراهم می شود , دانش آموزان هنگام نوشتن املا باید نکاتی را در باره صداهایی که بوسیله معلم در قالب کلمات و جمله ها بر زبان جاری می شود رعایت نمایند :

 الف )آنها را خوب بشنوند + تشخیص دقیق کلمه + ادراک کلمه

ب) آنها را خوب تشخیص دهند + یادآوری و مجسم ساختن تصویر + بازشناسی کلمه صحیح در ذهن.

ج) آنها را درست بنویسند + نوشتن صحیح حروف سازنده کلمه + بازنویسی کلمه و توالی مناسب آنها.

اشکالات املایی دانش آموزان که از دیدگاه زبان شناختی بر اثر اشکالات رسم الخطی , تاثیر لهجه و گویش محلی دانش آموزان و فرایندهای آوایی حذف , تبدیل , افزایش و قلب به وجود می آیند از دیدگاه روان شناختی از موارد زیر سرچشمه می گیرند :

الف) ضعف در حساسیت شنوایی , مثال : ژاله -  جاله

ب) ضعف در حافظه شنوایی , مثال جا انداختن کلمات

ج) ضعف در حافظه دیداری , مثال حیله هیله

د) ضعف در حافظه توالی دیداری , مثال مادر مارد

هـ) قرینه نویسی , مثال دید

و) وارونه نویسی , مثال دید -

ز) عدم دقت , مثال : گندم کندم

ح)نارسا نویسی , مثال رستم رسم

روش تدریس املا:

املا واژه ای است عربی و معنای آن نوشتن مطلبی است که دیگری بگوید یـا بخـوانـد . درس املا در بـرنـامـه آمـوزشـی دوره ابتدایی اهداف زیر را در بر می گیرد.

1- آموزش صورت صحیح نوشتاری کلمه ها و جمله های زبان فارسی

2- تشخیص اشکالات املایی دانش آموزان و رفع آنها

3- تمرین آموخته های نوشتاری دانش آموزان در رونویسی.

بدیهی است با نوشتاری که با غلط های املایی همراه باشد ارتباط زبانی بین افراد جامعه بخوبی برقرار نمی شود . بنابراین , لزوم توجه به این درس کاملاً روشـن اسـت عـلاوه بـر اهـداف فـوق , امـلا نـویسی , دانـش آمـوزان را یـاری می کند تا مهارت های خود را در زمینه های زیر تقویت نمایند.

 1- گوش دادن با دقت

2- تمرکز و توجه داشتن به گفتار گوینده ( معلم )

3- آمادگی لازم برای گذر از رونویسی ( نوشتن غیرفعال ) جمله نویسی و انشا (نوشتن فعال)

نکات برجسته روش آموزش املای فارسی :

1- توجه بیشتر به وجه آموزشی درس املا نسبت به وجه آزمونی آن

2- انعطاف پذیری در انتخاب تمرینات  در هر جلسه املا

3- توجه به کلمات به عنوان عناصر سازنده جمله های زبانی

4- ارتباط زنجیر وار املاهای اخذ شده در جلسات گوناگون

معیارهای ارزشیابی

عناصر دیگر روش آموزش املا را به صورت زیر هم میتوان مرحله بندی کرد :

گام اول, انتخاب متن املا  و نوشتن آن روی تخته سیاه و خواندن آن

گام دوم , قرائت املا توسط معلم و نوشتن آن توسط دانش آموزان

گام سوم , تصحیح گروهی املاها و تهیه فهرست خطاهای املایی

گام چهارم , تمرینات متنوع با توجه به اولویت بندی اشکالات املایی استخراج شده.

گام اول , انتخاب متن :در انتخاب متن املا به موارد زیر توجه شود :

- متن مورد نظر حاوی جمله باشد و از انتخاب کلمه به تنهایی خودداری شود.

- کلمات سـازنـده جمـلات متـن از حـروفـی تشکیل شده باشند که قبلاً تدریس شده اند.

- کلمات خارج از متن کتاب های درسی , از 20 درصد کل کلمات بیشتر نباشد.

- علاوه بر جملات موجود در کتاب های درسی , با استفاده از کلمات خوانده شده , جملات دیگری هم در نظر گرفته شوند .

- در هر جلسه از کلماتی که در جلسات قبلی برای دانش آموزان مشکل بوده اند نیز استفاده شود تا بتوان درجه پیشرفت شاگردان را اندازه گیری کرد.

گام دوم

معلم متن املا را از روی تابلو پاک کرده , پس از آماده شدن دانش آموزان , آن را با صدایی بلند و لحنی شمرده و حداکثر تا دو بار قرائت می کند . البته هنگام قرائت متن املا از خواندن کلمه به کلمه خودداری کرده , متن را به صورت گروههای اسمی و فعلی یا جمله کامل قرائت می کند تا دانش آموزان با بافت جمله و معنای آن آشنا شوند . متن املا را با سرعت مناسب تکرار می کند تا کند نویسان هم , اشکالات خود را بر طرف نماند .

گام سوم

این گام با مشارکت کامل دانش آموزان انجام می شود و معلم بدون اشاره به نام آنان تک تک املا ها را بررسی و مشکلات را استخراج می کند . به این ترتیب که معلم املای اولین دانش آموز را در دست می گیرد و به کمک دانش آموز کلمات یاد شده را رونویسی می کند. سپس املای دومین , سومین و .... در دست می گیرد و به کمک همان دانش آموز یا دانش آموز دیگری , صورت صحیح غلط های املایی را روی تابلو ثبت می کند . البته هر جا که غلط ها تکراری بودند جلوی اولین مورد آن یک علامت ( مثلاً * ) می زند . در پایان با شمردن غلط ها , اشکالات املایی دانش آموزان را اولویت بندی می کند .

گام چهارم

در ایـن گام معلـم با توجه به مهمترین و پر تعداد ترین اشکالات املایی دانش آموزان با بکار گیری انواع تمرینات حرف نویسی و کلمه نویسی و همچنین تمرینات کلمه سازی و جمله سازی به تقویت توان نوشتاری دانش آموزان می پردازد .

راههای پیشنهادی برای تقویت املایی دانش آموزان ضعیف

با مطالعه اطلاعات جمع آوری شده در جلسه شورای معلمان جهت تقویت املا با پیشنهادات متعدد همکاران مواجه شدیم که در ذیل فهرست وار آورده ایم .

- دقت به مشق ( رونویسی ) و تصحیح غلط ها و رعایت خط زمینه

- توجه به دست ورزی در دوره آمادگی

- مطمئن شدن از شناخت حروف الفبای فارسی

- بررسی دقیق تکلیف شب در خانه

- توجه بیشتر به دانش آموزان کند نویس

- پرهیز از حرکات اضافی موقع گفتن املا

- استفاده از دانش آموزان ممتاز برای روخوانی و تکرار و تمرین در کلاس

- توجه به نوع نشستن

- استفاده از کارت تند خوانی

- ترکیب صامت و مصوت

- اطمینان از تلفظ صحیح حروفات توسط دانش آموزان

- تصحیح املا توسط خود دانش آموزان  و . . . .

که قرار شد تعدادی از پیشنهادهای همکاران در مورد دانش آموزانی که در املا ضعیف هستند اجرا شود . از جمله آموزش حروفاتی که دانش آموزان در آن اشکال دارند ( قبل از گفتن املا )  - یادداشت غلط هایی که بیشتر دانش آموزان از آن دارند دقت در مشق دانش آموزان .

روش های موثر در کاهش اختلالات املایی

در هر جلسه ی املا دانش آموزانی وجود دارند که در درس املا دچار مشکل بوده و گاهی با روشهای غیر منطقی از سوی خانواده یا معلم مربوطه مواجه می شوند .

برای دستیابی به یک راه حل ساده ابتدا مشکلات متعدد را یادداشت نموده و سپس به بررسی علل آن اشتباهات می پردازیم .

در زیر اشکالات املا و طرز صحیح نوشتن آن و نوع اشتباه در املا مشخص شده است :

اشتباه

درست

نوع اشتباه

خراک

خوراک

آموزشی

حسته

خسته

دقت

زمبور

زنبور

حساسیت شنیداری

مقازه

مغازه

حافظه دیداری

رفتن

رفتند

حساسیت شنیداری

سبر

صبر

حافظه دیداری

خوروس

خروس

آموزشی

سپاس گذار

سپاس گزار

حافظه دیداری

شعال

شغال

دقت

ستل

سطل

حافظه دیداری

پمبه

پنبه

حساسیت شنیداری

جا انداختن کلمه

رفت

حافظه دیداری

کندم

گندم

دقت

* ویژه ی دانش آموزانی که نیاز به حمایت دارند: ( درس بنویسیم )

* شناسایی مشکل: کلمه هایی که حروف هم صدا و چند شکل دارند را تمیز نمی دهد. یا دانش آموز از نظر حافظه ی دیداری مشکل دارد.

* ارائه ی راهکار: نوشتن حروف با خط درشت ودر معرض دید یا بیان شباهت و اختلاف دو تصویر توصیه می شود .

* شناسایی مشکل: جا انداختن بعضی از حروف یا حروفی را به جای حروف دیگر می نویسد.  دیبار  به جای دیوار

* ارائه ی راهکار: آهسته صحبت کردن اولیاء در خانه یا گوش کردن به تلویزیون با صدای آهسته. بیان نوع اشیاء با شنیدن صدایی که از قوطی می شنود برای دانش آموز مفید است.

* شناسایی مشکل: ( نارسا نویسی )

* ارائه ی راهکار:  بازی با خمیر ومچاله کردن کاغذ باطله جهت تقویت عضلات دست توصیه می شود.

دانش آموزانی که در خواندن به حمایت  ویژه نیاز دارند:( درس بخوانیم )

* شناسایی مشکل: با مکث روان خوانی می کند.

* ارائه ی راهکار: در خانه وقت تعیین کند که در زمان کمتری جملات را بخواند یا به صدای ضبط شده خود گوش کند.و هنگام گوش کردن به متن کتاب با دقت نگاه کند.

* شناسایی مشکل: در خواندن متن درس توانایی کافی ندارد.

* ارائه ی راهکار: در گروه دانش آموزی خواندن متن درس تمرین کند.

* شناسایی مشکل: در شناخت نشانه ها مشکل دارد.

* ارائه ی راهکار: نشانه های تدریس شده را روی کارت بنویسد و بخواند.

* شناسایی مشکل: در خواندن کلمات نوشته شده توانایی ندارد.

* ارائه ی راهکار: ترکیب صداها وهجا ها و خواندن آن ها را تمرین داشته باشد.

روش های نوین املا در ابتدایی:

1) استخراج كلمات دشوار و مرتب كردن آنها به ترتیب حروف الفبا

2)  هر گروه یك متن املاء با كمك تمام اعضای گروه خود می نویسد و معلم املای همه گروهها را جمع آوری كرده و می خواند سپس یا بهترین دیكته به كل كلاس گفته می شود و یا از هر گروه یك پاراگراف انتخاب كرده و دیكته تلفیقی تهیه كرده و به كل كلاس، دیكته می گوییم. در این صورت متن دیكته را بچه ها انتخاب كرده اند.

3) دانش آموزان را گروه بندی می كنیم و سپس هر گروه متن دیكته ای را می نویسد و برای گروه دیگر می خواند تا آن گروه بنویسد. دیكته گروه به گروه نام دیگر این دیكته است...

4) در مواقعی كه شاگردی ضعیف است و در املا پیشرفت چندانی ندارد، می توان دانش آموز ضعیف را كنار دانش اموزی قوی نشاند تا بعضی از لغات را كه برایش مشكل است، با مشورت بنویسد. در نتیجه دانش آموز ضعیف، هم آن لغت را به خوبی به ذهن می سپارد و هم با افت نمره به طور مكرر مواجه نمی شود. البته این روش نباید به طور تكراری و همیشگی باشد.

5) در هنگام تصحیح كردن املا، معلم صحیح لغات را نمی نویسد و دانش آموزان خودشان درست لغات را از كتاب پیدا می كنند و بعد معلم به آن املا نمره می دهد. یعنی، ابتدا دور كلمات اشتباه خط كشیده می شود و صحیح آن را بچه ها می نویسند و معلم به صحیح نوشتن آنها نمره می دهد.

6)  روش دیگر این است كه معلم بهتر است متن دیكته را قبل از املا برای بچه ها بخواند، ولی بچه ها چیزی ننویسند و تنها گوش دهند.

7)  بعد از املا باید متن مجددا خوانده شود، یعنی در هر املا كل متن باید سه بار خوانده شود.

8) در صورت دیگر املا، می توان شفاهی دیكته را خواند و بچه ها لغات مهم آن را هجی كنند و در هوا بنویسند.

9) نوع دیگر املا می تواند چنین باشد كه شاگرد پشت سری، كلمات را روی پشت فرد جلویی بنویسد و شاگرد جلویی از روش حركت انگشتی فرد عقبی بتواند لغات را بفهمد و بنویسد، كه این یك نوع بازی و املا است.

10) در روش دیگر به بچه ها گفته می شود كه روزنامه با خود به كلاس بیاورند و لغات را ببرند و از لغات بریده شده یك بند املا برای معلم درست كنند و بروی ورقه بچسبانند. این روش را می توان به صورت گروهی نیز انجام داد.

11) می توان متن املایی را به صورت پلی كپی بدون نقطه، بدون تشدید و یا به صورت لغات ناقص به دانش آموزان داد تا آنان در جای مناسب نقطه بگذارند یا تشدید قرار دهند و یا لغات ناقص را كامل كنند.

12) می توان دیكته را به صورت لغات صحیح و غلط در كنار هم قرار داد تا بچه ها كلمه غلط را خط بزنند.

13)  روش دیگر املا می تواند به صورت تصویری باشد. یعنی، شكل را به دانش آموزان بدهیم تا آنان املای صحیح آن را بنویسند. (در پایه اول و دوم)

14) املای تقویت حافظه: بدین صورت كه معلم متنی را روی تخته می نویسد و سپس متن را برای دانش آموزان می خواند و سپس روی نوشته هایش روی تخته پرده می كشد و بچه ها باید هر آنچه از متن فهمیده اند بنویسند. سپس معلم پرده را از تخته بر می دارد و بچه ها متن خود را با متن تخته مقایسه می كنند و به خود امتیاز می دهند.

15)روش دیگر، می تواند استفاده از آینه باشد كه كلمات را برعكس بنویسیم و بچه ها با آینه درست آن را بنویسند و یا صحیح آن را بخوانند.

16) دیكته آبی: روش كار این است كه، بچه ها به صورت انفرادی یا گروهی با خود آب پاش به مدرسه می آورند و با آب دیكته را روی زمین می نویسند و گروهی نوشته های خود را تصحیح می كنند.

17) از روشهای موجود در تصحیح املا این است كه دانش آموزان با اشتباهات خود جمله بسازند و یا دیكته به صورت جمله سازی از لغات مهم درس باشد.

18) دانش آموزان كلمات مهم یا مشكل درس را روی پارچه بنویسند و سپس با خمیر یا نخ و سوزن كلمات را بسازند و یا بدوزند كه در این صورت هنر و بازی توامان می شوند. (یادگیری تلفیقی)

19)دانش آموزان از اشتباهات خود در املا كلمات هم خانواده، متضاد و یا هم معنا بنویسند.

20) برای آشنایی دانش آموزان با انواع صداها و لهجه ها در هنگام دیكته گفتن و از این كه بچه ها تنها به صدا و لحن معلم خود خو نگیرند، معلم می تواند از اطرافیان خود بخواهد تا متن املا را بر روی نوار بخوانند و صدای خود را ضبط كنند و سپس آن متن را به كلاس بیاورد و بچه ها از روی آن نوار دیكته بنویسند تا در هنگام ارزشیابی پایانی و یا هر زمان دیگر بچه ها دچار مشكل نشوند.

21) همكاران معلم می توانند در املاهای كلاسی جای خود را تعویض كنند و به بچه های كلاسهای دیگر املا بگویند تا بچه ها با انواع صداها و لحن و گویش در دیكته آشنا شوند.

22)دانش آموزان می توانند به والدین خود دیكته بگویند و والدین در املای خود چند كلمه را اشتباه بنویسند تا بچه ها آنها را تصحیح كنند و به پدر و مادر خود نمره دهند.

23) بچه ها می توانند به معلم خود دیكته بگویند. هر گروه یك پاراگراف به معلم بگوید و در انتها گروهها ورقه معلم را تصحیح كنند و یا هر گروه پاراگراف مخصوص به خود را تصحیح كند. البته بهتر است معلم چند كلمه را عمدا اشتباه بنویسد.

24) برای والدین بی سواد، فرزند می تواند صدای خود را ضبط كند و از روی صدای خود به خودش دیكته بگوید یعنی صدای ضبط شده ی خود را جایگزین صدای اولیای خود كه بی سواد هستند، نماید.

25) یكی دیگر از روش ها برای تصحیح املا این است كه میتوان املا را به بچه ها داد تا تصحیح كنند، ولی در نهایت نمره نهایی را معلم بدهد یا دانش آموزان تصحیح كننده با مداد كنار دفتر فرد، نمره بگذارند و بعد معلم نمره خود را با نمره ای كه دانش آموزان داده مقایسه كند.

26)معلم لغاتی را بروی مقوا می نویسد و مقوا را به تخته نصب می كند و زمان كوتاهی وقت می دهد تا دانش آموزان كلمات را به دقت نگاه كنند و سپس مقوا را جمع می كند. در اینجا بچه ها هر آن چه از لغات در ذهنشان مانده است را می نویسند و معلم لغات و كلمات آنان را تصحیح می كند تا دقت آنان سنجیده شود.

27)دانش آموزان املا را در هوا بنویسند و معلم در هوا تصحیح كنیم، نه با قلم بر روی كاغذ.

28) معلم می تواند املا را بر روی چندین كارت بنویسد و این كارت ها را بین گروهها تقسیم كند تا تمام گروهها كارتها را ببینند و سپس كارتها را جمع كرده و از روی آنها دیكته بگوید.

لازم به تذكر است كه روش های املا كه به عنوان نمونه بیان گردید را نباید به عنوان روش واحد تلقی كرد، اگر هر روشی بیشتر از اندازه استفاده گردد، ارزش آموزشی خود را از دست می دهد. لذا اگر معلم بنا به ضرورت و در نظر گرفتن تنوع، روشهای متنوع املا را به كار گیرد نتیجه مفیدی عاید دانش آموزان خواهد شد.

آموزش املا با بازی:     استفاده از برگه مچاله شده

در این روش کلمات کلیدی را روی کاغذ نوشته و پس از مچاله کردن آن را در اختیار دانش آموزان قرار می دهیم. دانش اموزان پس از خواندن کلمه مورد نظر به گروه های دیگر سرکشی می کنند، تا کلماتی را که شبیه نوشته خودشان هست پیدا کنند و با گروه جدید یک جمله بسازند.

 املای آبی

این روش با استفاده از بطری های خالی سس، نوشابه یا قطره چکان و آب قابل اجراست. در این روش دانش آموزان به حیاط مدرسه برده می شوند. کلماتی را معلم می گوید و دانش آموزان با آب و فشار بطری کلمه مورد نظر را روی زمین می نویسد.

 املای توپی

کلمات کلیدی یا مهم را روی کاغذی نوشته و روی توپی می چسبانیم. هر بار توپ را به طرف یک دانش آموز پرت می کنیم، او پس از دیدن کلمه با آن جمله ای می سازد و آن جمله را به کل کلاس می گوید.

 کلمه گم شده

چند کلمه را به صورت صحیح روی تابلو می نویسیم، به دانش آموزان می گوییم که به کلمات توجه کنند. یکی از دانش آموزان را از کلاس بیرون می فرستیم و یکی از کلمات را پاک می کنیم تا وقتی دانش آموز وارد کلاس شد، حدس بزند کدام کلمه پاک شده است و آن را مجددا بنویسد.

 نوبت کیه؟

در این روش بخش های هر کلمه و یا ترکیب ها را در کارت هایی نوشته و به دانش آموزان داده می شود. آموزگار کلمه ای را نام می برد. هر دانش آموزی که با کارتهایی که در دست دارد و می تواند کلمه را بسازد بیرون می آید. یکی دیگر از دانش آموزان به صورت انتخابی یا داوطلب آن کلمه را روی تخته کلاس می نویسد.

 اسم - فامیل

این همان بازی قدیمی است، با این تفاوت که ستون ها کمتر است. در ضمن صدای اول کلمه مورد نظر چاپ شده است.

 املای مشارکتی

در این روش املاگویی هر گروه یک جمله را آماده می کند و به ترتیب برای کلیه دانش آموزان کلاس دیکته می کند. باید به این نکته توجه داشت که، در هر گروه یکی از اعضا جمله را می گویدو دیگر اعضا می نویسند. یکی از اعضا نیز می تواند به عنوان ناظر درست نویسی جمله گروه را کنترل کند.

روش مسابقه ای

املا به روش مسابقه ای روش دیگری از نحوه املا گفتن به شمار می رود. در این روش چند دانش آموز تقریبا هم سطح انتخاب می شود. ابتدا تخته کلاس را به دو یا سه قسمت تقسیم می کنیم و سپس کلمه یا جمله ای توسط معلم گفته می شود.

 

 املای جای خالی

این روش به دو صورت حذف کامل کلمه یا حذف بخشی از کلمه به صورت حروف قابل اجراست، بدین صورت که در یک متن از پیش تهیه شده بعضی از کلمات یا حروف را جا می اندازیم، سپس از روی متن برای کلاس می خوانیم و حتی کلمه ای هم که جا افتاده است توسط معلم قرائت می شود. دانش آموزان پس از شنیدن کلمه جای خالی را پر می کنند.

 املای تصویری

الف) تصاویر نیمه مجسم: دانش آموزان باید واژه ها متناسب با هر تصویر را زیر آن بنویسند.

ب) اجسام مجسم: تعدادی از وسایلی که دانش آموزان نوشتن کامل آن را آموخته اند روی میز می چینیم، تا دانش آموزان به صورت فردی یا با مشورت هم و به صورت گروهی املای آن وسایل را بنویسند.

املای مشورتی

در این روش اعضای گروه در ساخت جمله و یا متن کامل املا شرکت فعال دارند. می توانیم کلماتی را در اختیار گروه ها گذاشته تا با هم فکری جمله های معنی دار و کامل بسازند.

 استفاده از خمیرهای بازی در دیکته

هر گروه از دانش آموزان حروف یا کلمه ای را با خمیر بازی درست می کنند و در معرض دید دیگر گروه ها قرار می دهند.

املای صوتی

در این روش متن املا از شب قبل توسط معلم روی نوار کاست ضبط می شود. موقع املا این نوار در کلاس پخش می شود تا کودک متن را بنویسد. نکته ای که در این جا قابل ذکر است، متن ضبط شده نباید سریع و بدون تکرار باشد. همچنین برای تنوع بیشتر می توان از صدای فرد دیگری برای انجام این کار کمک گرفت.

استفاده از هر کدام از روش های املا گویی در بالا بستگی به تعداد دانش آموزان، سن دانش آموزان و عوامل دیگری وابسته است.



تاريخ : شنبه چهارم آبان 1392 | 9:56 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

انواع روش ها ی فردی و گروهی و متنوّع انشا نویسی

انشای جدول  کلمات ( روش جز به کل )

انشای تصویری ( فردی ـ گروهی )

انشانوسی با گوش کردن صداها

انشای گروهی به روش جمله سازی

کامل کردن قصّه های ناتمام

بحث آزاد

کامل کردن جمله های ناقص در یک بند یا چند سطر و یا چند جمله

خلاصه نمودن فیلم های سینمایی و یا تئاتر

خلاصه نمودن داستان های بلند و رمان

اجرای یک نمایش در کلاس و نوشتن درباره ی آن

گردش علمی ـ تفریحی

ایجاد فرصت مناسب برای دانش آموزان موفّق و نویسنده ی کلاس

بازی با کلمات

بازی باکلمات یکی دیگر از روش هایی است که در پویایی و رشد فکری و نگارشی دانش آموزان تأثیر  بسزایی دارد . به عنوان مثال بچّه ها با کلمه ی « شیر » در معناهای مختلف چند جمله ی مرتبط بنویسند که طنز گونه باشد . و یا  ...  .

بازی باکلماتی که فقط در حرکت متفاوتند ( سِر ، سُر ، سَر ) ، ( مُشک ، مَشک ) ، ( جُنگ ، جنگ ) .

بازی باکلماتی که با هم جناس مرکب دارند ( سرشیر ، سرشیر ) .

بازی باکلماتی که ترتیب حروفشان عکس همدیگر است ( گنج ، جنگ/ بابک ، کباب) .

بازی باکلماتی که حروفشان در بطن کلمه ی دیگری قرار دارد ( گرد ، بازگرد ، گردو ، گردونه ) . معلّمین عزیز ما می دانند که بازی با کلمات بسیارند و با به فراخور زمانی و مکانی می توانند از روش های گوناگون استفاده کنند .

جدول کلمات متقاطع ، اگر خوب و هدفمند طرّاحی شوند در پر بار کردن گنجینه­ی واژگان بسیار مؤثّرند .

معنی کردن همه­ی واژه ها ، در تمام درس ها ، به تمام معنا بنیادی ، ریشه ای و سرنوشت ساز ، عمری است به شاگردان گفته ایم : لوزی ، ذوزنقه و ... از اشکال هندسی هستند  و یا کلمات : محدّب ، مقعر ، اختراع در فلان جمله نقش دستوری فلان را دارند و ... امّا هرگز سعی نکرده ایم به آنان بگوییم « لوز » به معنی « بادام » است و « ی » آن پسوند شباهت است ( معنی تشبیه را دارد). پس واژه ی « لوزی » یعنی مثل بادام و ...  .

انشای جدول)  کلمات ( روش جز به کل )

دراین روش یک جدول به تعداد دانش آموزان به اضافه ی یک خانه اضافی برای معلّم روی تخته سیاه رسم می کنیم . یکی از دانش آموزان با خطّ خوش کلمه هایی را که هر یک از دانش آموزان می گویند در خانه های جدول می نویسد و در انتها معلّم همه­ی کلمه هایی را که فکر می کند مورد نیاز جدول است می گوید تا پر شود.

در طول انجام این فعّالیّت فکر بچّه ها درگیر است که معلّم می خواهد چه کاری را انجام دهد و هدف او از این کار چیست ؟ به عنوان مثال جدول زیر بر روی تخته سیاه آماده شده است :

                          فوتبال ـ انتظار ـ جنگل ـ سوسک ـ محبّت

                         عاشق  ـ  چادر  ـ  نوشتن  ـ  تارزان ـ  معلّم

                          باران ـ تابستان ـ  شب ـ  ستاره ـ شرکت

                         برف ـ شکوفه ـ دنیای وارونه ـ خدا ـ مهتاب

کلمات ممکن است اصلاٌ به هم مربوط نباشند یا این که برخی از دانش آموزان زیرک تا حدودی متوجّه هدف معلّم شده اند و کلمات مرتبط به هم را می گویند . به هر جهت وقتی این فعّالیّت برای اوّلین بار در کلاس   انجام شود ، سؤالات بسیاری در ذهن ایجاد می کند .

تمام این جریانات در کلاس موجب تقویت قوّه­ی تفکّر و نویسندگی در دانش آموزان می شود . لازم است در مورد هدف و روش انشانویسی با استفاده از جدول کلمات توضیح مختصری بدهد . ابتدا از دانش آموزان می خواهیم به جدول نگاه کنند و به مدّت یک یا دو دقیقه در مورد کلمات فکر کنند . سپس از بچّه ها می خواهیم در گروه خود قرار گیرند و با استفاده از این کلمات و ارتباط منطقی و مناسب بین کلمه ها و قراردادن آن در جمله شروع به نوشتن انشا کنند و موضوعی هم برای انشای خود انتخاب کنند . اگرآن ها به کلمات دیگری نیاز داشتند می توانند به خانه های جدول اضافه کنند. بهتر است این روش گروهی انجام  شود تا بهتر بتوانند بین کلمات ارتباط برقرار کنند . قسمتی از انشای یک گروه : در دنیای وارونه سوسک فوتبال بازی می کند . آفتاب در شب و برف در تابستان و شکوفه در آسمان دیده می شود و ...   .

انشای تصویری ( فردی ـ گروهی )

در روش فردی به هر دانش آموز یک تصویر داده می شود که در مورد آن بنویسد . می توانیم یک تصویر در جلوی کلاس نصب کنیم که تمام دانش آموزان با نگاه کردن به آن دریافت خود را از تصویر در دفترشان بنویسند .

می توانیم کلاس را گروه بندی کنیم و به هر گروه یک تصویر دهیم تا در مورد آن بنویسند .

انشانویسی با گوش کردن صداها

در این روش به وسیله ی یکی از وسایل و رسانه ها  از جمله ضبط صوت ، آوایی را در کلاس پخش می کنیم از جمله موسیقی مناسب همراه با غزل حافظ ( یا اشعار یکی از شاعران )  و یا صدای خروش دریا ، رودخانه ، طوفان و ... . دانش آموزان پس از گوش دادن به صدا احساس و دریافت خود را از شنیدن صدای پخش شده به رشته ی تحریر در می آورند . ممکن است ضمن گوش دادن صداها ، خاطره ای نیز در ذهنشان تداعی گردد و درباره ی آن بنویسند .

انشای گروهی به روش جمله سازی

  در این روش هر دانش آموز یک جمله به دلخواه خود در مورد هر چه که به ذهنش می رسد روی تابلو می نویسد و تابلو پُر می شود از مطالب دانش آموزان . پس از این کار جملات اضافی و تکراری را پاک می کنیم و دانش آموزان با ارتباط منطقی بین جمله ها و عبارات ، در دفتر خود انشایی می نویسند و عنوان مناسبی را با توجّه به جمله ها ی نوشته شده  انتخاب می کنند .

کامل کردن قصّه های ناتمام

در این روش ( در صورت امکان ) ، معلّم دانش آموزان را به کتابخانه ی مدرسه می برد و پس از گروه بندی به هر گروه یک داستان می دهد و 10 الی 15 دقیقه به آن ها فرصت می دهد و مشخّص می کند که چند صفحه ی اوّل کتاب داستان را بخوانند . پس از اتمام وقت با اجازه ی معلّم می توانند مطالعه ی کتاب های داستان را به دلخواه ادامه داده و به پایان برسانند . سپس آنان مطالب خود را می نویسند . پس از پایان وقت نوشتن ، اگر فرصت شد یک یا دو گروه داستان خود را با صدای بلند در کلاس می خوانند تا بقیّه ی بچّه ها گوش دهند . این روش می تواند به صورت فردی هم انجام پذیرد .

بحث آزاد

این روش یکی از راه های تخلیّه ی روحی و روانی دانش آموزان است . آن ها در کلاس آزادانه و به راحتی آن چه در دل دارند بیان می کنند ؛ از عواطف و احساسات و علایق و یا از مشکلات مربوط به سنّ خود سخن می گویند . آن ها می توانند از مسائل دینی ، معظلات زندگی شهری ، جامعه ، بحث گروهی آن ها در مورد مسائل فردی و اجتماعی خود و ... سخن بگویند . در این مرحله لازم است یکی از  دانش آموزان چکیده ی مطالب مورد بحث در کلاس را روی تابلو به صورت جمله های کوتاه و کلیدی بنویسد . این روش می تواند اعتماد به نفس را در آنان تقویت کند و این فرصت را دهد تا دل نوشته های خود را بنویسند .

آن ها می توانند از مطالب روی تابلو هم کمک بگیرند . این روش به فراخور زمانی و مکانی می تواند در چارچوبی قرار گیرد و با هدایت معلّم به سمت وسویی روانه گردد که اهداف خاص آموزشی و تربیتی را نیز به همراه داشته باشد .

خلاصه نمودن فیلم های سینمایی و یا تئاتر

دانش آموزان یکی از فیلم هایی را که تاکنون دیده اند خلاصه کرده و سپس پیام آن را بنویسند .  

کامل کردن جمله های ناقص (در یک بند یا چند سطر و یا چند جمله)

دانش آموزان با این تمرین در کتاب های درسی اوّل تا سوم راهنمایی کاملاً آشنایی دارند فقط لازم است هر سال نسبت به سال های قبل ، جمله های زیباتری را با استفاده از آرایه های ادبی (که فراگرفته اند) بنویسند .

کامل کردن جمله ها با توجّه به اهداف کتاب در یک بند ، چند جمله و یا چند سطر خواسته شده است ؛ لذا  ضروری است دانش آموزان با مفهوم بند ، سطر و جمله آشنا باشد .

خلاصه نمودن داستان های بلند و رمان

دانش آموزان در زنگ انشا رمان و یا داستان بلند مورد نظرشان را می آورند و به دوستان خودشان می دهند . نام نویسنده و عنوان داستان را بازگو می کنند سپس متن خلاصه شده را در کلاس می خوانند و در آخر در ارتباط با نتیجه ، پند و اندرز داستان را برای دوستانشان توضیح می دهند و از آنان می خواهند که نظرشان را درباره ی داستان و نتیجه ی آن بیان کنند .

گردش علمی ـ تفریحی

معلّم می تواند با هماهنگی آموزشگاه یک زنگ انشا را به گردش علمی ـ تفریحی اختصاص دهد و دانش آموزان را به مکان های زیبا ، دیدنی و یا مناظر طبیعی ببرد . بازدید از کارخانه ها و مؤسّسات نیز میسّر است . دانش آموزان نیز می توانند در حین تفریح ، دیده ها و شنیده های خود را بر روی کاغذ بیاورند و یا آن را به صورت یک گزارش بنویسند .

اجرای یک نمایش در کلاس و نوشتن درباره ی آن

اعضای یک گروه از قبل با معلّم تبادل نظر می کنند و نمایش خود را ابتدا خارج از ساعت درس برای معلّم اجرا می کنند . پس از ابراز عقیده و احیاناً اصلاح نمایش توسّط معلّم ، گروه آماده می شوند تا در زنگ انشا نمایش خود را در کلاس اجرا کنند . سپس معلّم به دانش آموزان فرصت می دهد تا در مورد نمایش و نتایج آن در دفتر خود بنویسند و بعد در کلاس بخوانند .

انواع روش های ساده ی انشانویسی و قابل اجرا در کلاس درس

ضرب المثل و نقّاشی(ازانواع روش های ساده ی انشانویسی)

استفاده و به کار بردن ضرب المثل ها در کلاس ، به این شکل انجام می گیرد که از دانش آموزان می خواهیم چند ضرب المثل تهیّه کرده و برای جلسه ی آینده با خود به کلاس بیاورد .

به هرچهار نفر دانش آموز یک برگه ی  A4 داده می شود که هر کدام به طور انفرادی ضرب المثل مورد نظر خود را در سر برگ بنویسند . ( البتّه سعی بر آن است که ضرب المثل ها تکراری نباشند ) و بعد از نوشتن ، نقّاشی مربوط به آن را در پایین صفحه بکشند و رنگ آمیزی کنند . این کار حدود 15 دقیقه زمان می خواهد . در نهایت برگه ها جمع آوری شده و بهترین آن ها را در تابلوی اعلانات سالن نصب می کنیم .

دراین روش چند ضرب المثل به دانش آموزان داده می شود ، آن گاه از آن ها می خواهیم از میان ضرب المثل های داده شده یکی را انتخاب نموده و با استفاده از آن داستان کوتاهی بنویسند .آنان می توانند مطالب خود را با نقّاشی های مناسب موضوع همراه کنند .

بهتر است از مثل هایی مناسب با سنّ دانش آموزان این گروه سنّی انتخاب شود . مانند :

ü      آب خوش از گلو پایین نرفتن

ü      آب در کوزه ماتشنه لبان می گردیم  

ü      بار کج به منزل نمی رسد

ü      تخم مرغ دزد ، عاقبت شتر دزد می شود

ü      اگر کاه از تو نیست کاهدان که از تو است

ü      کوه به کوه نمی رسد ، آدم به آدم می رسد

ü      چرا عاقل کند کاری که باز آرد پشیمانی

ü نوشتن گزارش

عنوان طرح پیشنهادی : خبرنگاران جوان

اهداف طرح پیشنهادی :

به دانش آموزان گفته می شود که هر هفته در ساعت انشا تمامی مسائل و اتّفاقاتی را که در کلاس یا مدرسه افتاده است  ، نوشته و آن را به صورت یک   گزارش کامل کنند . پس از خواندن آن مسائل ، اتّفاقات مهم را به نقد و بررسی می گذارند؛ اگر مناسبت هایی بود گروه ها چند دقیقه ای درباره ی آن (مناسبت) صحبت می کنند  و اطّلاعات خود را در اختیار دیگران نیز قرار می دهند و اگر نوشته هایشان درباره ی مشکلات مدرسه یا کلاس باشد ، درباره ی نحوه ی برطرف کردن آن مشکل ، صحبت کرده و تبادل نظر می کنند این گونه انشا نویسی باعث می شود که همه آمادگی لازم را در طیّ هفته برای ساعت انشا داشته باشند . هرکس مطلبی را برای بیان کردن دارد و در ضمن دانش آموزان ضعیف وادار به فعّالیّت می شوند . در آخر خبرنگارانی که بهترین گزارش ها و متن ها را تهیّه کرده اند ، تشویق می شوند .

      هر که بامش بیش  برفش بیش .

کارت تبریک

به مناسبت های گوناگون می توان مسابقه ای ترتیب داد و از همه ی دانش آموزان خواست که کارت تبریکی به سلیقه ی خودشان درست کرده و از بهترین و مناسب ترین واژه ها و کلمات زبان فارسی در نوشتن زیباترین عبارت استفاده نمایند .

در مرحله ی بعد پس از جمع آوری این کارت ها ، نوشته های دانش آموزان توسّط خودشان خوانده شود و در کلاس با قضاوت خود دانش آموزان زیباترین و قشنگ ترین کارت ها هم از نظر ظاهر و شکل کارت و هم محتوا و زیبایی جملات ، انتخاب شده و نمره ی ویژه ی فعّالیّت فردی نیز در نظر گرفته می شود . این نمره شامل همه ی دانش آموزان می شود .

امّا کار معلّم هنوز تمام نشده است او می تواند در این مرحله کارت ها را به صاحبانشان برگرداند تا آن ها را به یکدیگر هدیه دهند .

[ یکشنبه بیست و چهارم شهریور 1392 ] [ 3:30 ] [ تراب ندایی ]
.: Weblog Themes By Pichak :.

امکانات وب
لوگوی ما ref="http://torab-nedaee.blogfa.com" target="_blank">

.

از دنیای شما سه چیز محبوب من است: 1-تلاوت قرآن 2-نگاه به چهره رسول خدا 3-انفاق در راه خد

...

torab-nedaee.blogfa.com
رتبه در گوگل 0
لو گوهای دوستان
داستان روزانه

.

حرف هایی هست برای نگفتن و ارزش عمیق هر کسی به اندازه ی حرف هایی است که برای نگفتن دارد

...



تاريخ : شنبه چهارم آبان 1392 | 9:54 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

بودجه بندی پیشنهادی درس ادبیات فارسی سال اول متوسطه( هفتم)

سال تحصیلی 93-92

ردیف

زمان

عناوین درس

1

مهر

ستایش(یادتو)– درس اول ( زنگ آفرینش) حکایت ( اندرز پدر) – درس دوم ( چشمه ی معرفت ) شعرخوانی( جلوه ی خدا) روان خوانی ( ای کمیل) – درس سوم ( نسل آینده ساز) شعرخوانی (راز شکوفایی)

2

آبان

درس چهارم ( با بهاری که می رسد از راه ، زیبایی شکفتن) روان خوانی ( کژال ) - درس پنجم ( قلب کوچکم را به چه کسی بدهم؟) شعرخوانی ( فرشته مهر) – درس چهاردهم ( آزاد)

3

آذر

 درس ششم ( علم زندگانی) حکایت ( دعای مادر ) -درس هفتم ( زندگی همین لحظه هاست) روان خوانی ( سفرنامه اصفهان)

4

دی

درس هشتم ( نصیحت امام ( ره) ، شوق خواندن

5

بهمن

درس نهم ( کلاس ادبیات ، مرواریدی در صدف ، زندگی حسابی ، فرزند انقلاب) شعرخوانی ( گل وگل)– درس دهم ( عهد و پیمان ، عشق به مردم ، رفتار بهشتی ، گرمای محبت) روان خوانی ( ستارگان)

6

اسفند

درس یازدهم ( خدمات متقابل اسلام و ایران) شعرخوانی ( رستگاری)درس دوازدهم ( اسوه نیکو) حکایت ( چشمه زاینده) - درس سیزدهم ( امام خمینی ( ره) روان خوانی ( مرخصی)

7

فروردین

درس پانزدهم ( آزاد)  روان خوانی ( چرا زبان فارسی را دوست دارم؟) - درس شانزدهم ( آدم آهنی و شاپرک)

8

اردیبهشت

درس هفدهم ( ما می توانیم) روان خوانی ( پیر دانا) نیایش

 



تاريخ : شنبه چهارم آبان 1392 | 9:53 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

بودجه بندی پیشنهادی درس ادبیات فارسی سال سوم راهنمایی

سال تحصیلی 93-92

ردیف

زمان

عناوین درس

1

مهر

ستایش( الهی) – درس اول ( زیبا زیستن) – درس دوم ( آب و آیینه ) – درس سوم ( دروازه ای به آسمان) شعرخوانی (رنگ بهاران) حکایت ( سیرت سلمان) – درس چهارم ( جوانان و فرهنگ)

2

آبان

درس پنجم ( دانایی) – درس ششم ( موش و گربه) روان خوانی ( ثمر علم) – درس هفتم ( تماشای بهار)

3

آذر

درس هشتم ( شگفتیهای آفرینش ) شعر خوانی ( بیشه نور) حکایت ( بر گذر سیل) درس نهم ( مثل آیینه) – درس دهم ( آزاد)

4

دی

درس یازدهم ( هم نشین) روان خوانی ( دوستی با ابلهان)

5

بهمن

درس دوازدهم ( دوراندیشی) – درس سیزدهم ( آداب زندگانی)- درس چهاردهم ( پرتو امید) شعرخوانی ( ازماست که بر ماست) حکایت ( باغبان نیک اندیش)

6

اسفند

درس پانزدهم ( راز موفقیت ، آخرین پرسش) درس شانزدهم ( زن پارسا ، مادر حسنک) روان خوانی ( زمزمه محبت) – درس هفدهم ( امید ایران زمین)

7

فروردین

درس هیجدهم ( آزاد) – درس نوزدهم ( قصه ی تکرار آرش ) شعرخوانی ( ایران) حکایت ( راه مهتری)

8

اردیبهشت

درس بیستم ( آرزو) – درس بیست و یکم ( شازده کوچولو) روان خوانی ( دو نقاش) نیایش ( بیا تا برآریم دستی زدل)

 



تاريخ : شنبه چهارم آبان 1392 | 9:52 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

الا رستم هفت خان سخن!

نه مردی است دشنام گفتن به زن.

زن و اژدها هر دو در خاک به؟

جهان پاک از این هر دو ناپاک به؟

نه، این بیت ناسخته آن تو نیست،

نه این زخم تیغ زبان تو نیست!

هنر را تو گوهر بسی سفته‌ای،

بجا گفته‌ای هرچه را گفته‌ای.

به مردی فرا رفته‌ای تا ستیغ،

ندانسته‌ای ژرف زن را دریغ!

ندانی اگر شرم مادر نبود،

تو را نیز طبع سخنور نبود؟

گرفتم به بانو برآشفته‌ای،

زنان را چرا ناسزا گفته‌ای؟

لوند است سودابه، شیرین بلاست،

منیژه هوسباز و ناپارساست،

کتایون چه کم دارد از بخردی؟

کجا دیده‌ای با فرانک بدی؟

دلیر است و زیبا است گرد آفرید،

جهان زن چنین مرد هرگز ندید!

فرنگیس اگر تخمه‌ی اژدهاست،

وفادار و بی‌کینه و باصفاست.

کسی مهربان چون سپینود نیست،

جز او تار بهرام  را پود نیست.

اگر بر شمارم همه نام‌شان،

بیآرایم آغاز و انجام‌شان،

تو بینی یکایک بهارند و باغ،

شبستان ایام را چلچراغ.

بخوان قصّه‌ي بیژن خویشتن،

چه گفتی ببین با زن خویشتن؟

در آن اژدهاگون شب قیر و دود،

اگر در سرای تو بانو نبود،

چراغ و شراب از که می‌خواستی؟

غم خویش را با چه می‌کاستی؟

به کار شبستان چو درمانده‌ای،

زنان را همه اژدها خوانده‌ای.

چرا کام واهی نهی زیر گام؟

کی از خامه ورزان پسندند خام؟

ندانم که گفت؟ آنکه این یاوه گفت،

گمانم شبی نیز با زن نخفت؟

اگر هست زن این که من دیده‌ام،

به نامردی خویش خندیده‌ام.

 

الا ای خداوندگار سخن!

ببخشای گستاخی من به من!

تویی اوستاد سخن گستری،

درازست از تو زبان دری.

مرا هم زبان از تو ای سرفراز!

ببر گر به رأی تو آمد دراز!

تو بالاتری از چه و چون و چند،

به چون و چرایی که کردم بخند.

زنان را ز من بیش داری تو دوست،

تو چون می نکوهی، نکوهش نکوست.

من این کور خواندم تو روشن بتاب

که نگریزد از بانگ سگ ماهتاب.



تاريخ : جمعه هفدهم آذر 1391 | 16:35 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

دربارهء من: بگذر از نی من حکایت میکنم/ وز جدایی ها شکایت می کنم/ نی کجا این نکته ها آموخته/ نی کجا داند،نیستان سوخته؟/ بشنو از من،بهترین راوی منم/ راست خواهی هم نی و هم نی زنم/ نشنو از نی،نی حصیری بیش نیست/ بشنو از دل،دل حریم دلبری ست/ نی چو سوزد خار و خاکستر شود/ دل چو سوزد خانه دلبر شود.

                                                  



تاريخ : جمعه هفدهم آذر 1391 | 16:31 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

ادبیات

 

نمونه سوال امتحانی املا وانشای دوم

بسم الله الرحمن الرحیم

سوالات امتحانی درس املای فارسی پایه دوم راهنمایی ساعت شروع:............ مدت امتحان : 75 دقیقه تاریخ امتحان: .....................

نام و نام خانوادگی: .................................مدرسه راهنمایی رشدیه شماره صندلی:

دانش آموزان در نیمسال اول/ دوم سال تحصیلی 90-89 مدیریت آموزش و پرورش شهرستان اردبیل – ناحیه 2


ردیف

سوالات

نمره

الف

درستی یا نادرستی جملات زیر را مشخص کنید؟

1-اگر تشدید بر روی واژه ی « مسلم » قرار گیرد ، مفهوم واژه تغییر می کند. ص( ) غ ( )

2-یکی از راههای تقویت املا ، پرورش مهارت خوب گوش دادن است. ص( ) غ ( )

1

ب

کلمات مناسب کامل کنید.

1-«نوازنده» امروزه به معنای کسی است که یکی از سازهای موسیقی را می نوازد امّا در شعر جامی به معنی «............................» است.

2-شکل درست املای دو واژه ی هم آوا را باید با استفاده از ...................... آن ها در جمله فهمید.

1

ج

پاسخ های درست را انتخاب کنید.

1- کدام واژه در هنگام جمع بستن تغییر کرده است؟

الف)فرشتگان ب) درختان ج) دانش آموزان د) کارآگاهان

2- املای کدام گزینه با توجه به معنی غلط است؟

الف) تدبیر: مشورت کردن ب) مونس: همدم ج) هلاوت: شیرینی د) طراوت: تازگی

3-در کدام گزینه ،صفت نسبی نیامده است ؟ الف) راستین ب)تهرانی ج) بنفشه د)بهار

4- املای کدام واژه در زبان عربی وفارسی یکسان است؟

الف) آخرت ب)لغت ج) آیات د) رحمت

5- کدام فعل «متعدی» یا «گذرا» است؟ الف) آموخت ب) نشست ج) رفت د) افتاد

6- اگر واژه های زیر را گسترش دهیم ، کدام گزینه متفاوت می شود؟

الف) آهو ب) دریا ج) پرنده د) جنگل

7- رابطه ی کدام گزینه با گزینه های دیگر متفاوت است؟

الف) تلخ و شیرین ب) توان و نیرو ج) شاداب و سرزنده د) استواروپایدار

8-در کدام گزینه غلط املایی وجود دارد؟

الف) هرگز کسی به جهل خود اقرارنکرده است. ب) ایرانیان مردمی انعطاف پذیر،پرآذرم وخوشرو هستند.

ج) مباداگذرشتابان عمر را به سخره بگیری. د) انقلاب اسلامی بایاری معارف خوددرهای تازه ای راگشود

4

د

پسوند2

پسوند1

پایه

پیشوند

واژه

بی دانشی

به پرسش های زیر پاسخ دهید

1-جدول های زیر را کامل کنید.

شناسه

بن

شمـار

شخــص

زمان

فعل

خوان

مفرد

مضارع التزامی

بخواند

ید

جمـــع

دوم شخص

می روید

2- در جای خالی حرف مناسب را قرار دهید.( مفهوم واژه در مقابل جمله نوشته شده است.)

الف) نگاه تأ...ف بار قائم مقام روی برادرزاده اش چرخید. (اندوه بار)

ب) آفرین بر قلم سـ...رآمیزت.(جادویی)

3- شکل درست واژه ها را انتخاب کنید.

الف) اکنون که به نادانی خود ............ شدی ، تو را بیاموزم. ( معترف – معطرف)

ب) ایرانیان به ............ ، نرم خو وانعطاف پذیرند.( تبع – طبع)

4 غلط های املایی متن زیر را پیداکنید ودرست آن ها را بنویسید.

طبیعت در برگ ریزان پاییز و سپیدی و پاکی معسومانه ی زمستان شکوه و زیبایی خود را به نمایش می گزارد.

دربهار هر شاخه گویی دست خاهشی است که در تلب باران از زمین به آسمان بر آمده است.

2

5/0

5/0

1

نمره سوالات: نمره املای تقریری: نمره امتحانی : امضا دبیر

متن املای سال دوم راهنمایی

یکی از بزرگ ترین ارزش ها و دست آوردهای انقلاب شکوهمند اسلامی ما ، «خودباوری» در تمام زمینه هاست. انقلاب ، کرامت انسانی را به جامعه باز گرداند.5

هرکه در حال توانایی نیکویی نکند، در وقت ناتوانی سختی بیند. نادان را به از خموشی نیست واگراین مصلحت بدانستی ، نادان نبودی. 27

علم ودانش و دست آوردهای جدید علمی ، پیوسته چهره ی جهان و چگونگی زیست انسان را دگرگون می سازد.بشر به کمک عقل و استعداد خدادادی خویش تلاش می کند تا ابزاری پدید آورد که رنج زندگی را کم کند وبر آسایش آن بیفزاید.89

میهنی که در دوران دفاع مقدّس ، لحظه های تلخ وشیرین بسیاری را به چشم دیده و گرمی خون دلاوران را بر پیکر خود احساس کرده است و شهدای بسیاری را در دل خود جای داده واز گستاخی ها وبی رحمی های دشمن ، خون دل ها خورده است.124-125

کمال الملک گفت: « من مادر پیری دارم که اورا فراوان دوست می دارم و احترام و نگاهبانی اش را وظیفه ی خود می دانم. من با همه ی وجودم مادرم را دوست می دارم ویک موی سپید اورا باتمام زیبایی های اروپا عوض نمی کنم. وطن من ، مادر من است.»136-137

روزها یکی پس از دیگری ، از پی هم می گذرند و همین که سپری شدند، باز آوردنشان محال است. از گذشته درس بگیریم؛ حال را آگاهانه بگذرانیم و به اینده امیدوار باشیم.

موفق باشید

بسم الله الرحمن الرحیم

سوالات امتحانی درس انشای فارسی پایه دوم راهنمایی ساعت شروع:............ مدت امتحان : 75 دقیقه تاریخ امتحان: .....................

نام و نام خانوادگی: .................................مدرسه راهنمایی رشدیه شماره صندلی:

دانش آموزان در نیمسال اول/ دوم سال تحصیلی 90-89 مدیریت آموزش و پرورش شهرستان اردبیل – ناحیه 2


ردیف

سوالات

نمره

الف

درستی یا نادرستی جمله های زیر را مشخص کنید؟

1-به بهترین بیت در غزل «بیت الغزل » ودر شعرهای دیگر « شاه بیت » می گویند. ص( ) غ( )

2-مطالب درون قلاب[] از قلم نویسنده اصلی متن نیست. ص( ) غ ( )

1

ب

جاهای خالی را با کلمات داده شده مناسب کامل کنید. (بیوگرافی – خط تیره – اتوبیوگرافی – قلاب )

1-اگر نویسنده شرح حال شخص دیگری را بنویسد ، به این نوع شرح حال نویسی ، « زندگی نامه » یا «...............................» می گویند.

2-در مکالمات تلفنی در ابتدای جمله به جای نام گوینده از نشانه ی ........................... استفاده می شود.

1

ج

پاسخ های درست را انتخاب کنید.

1- کدام یک از آثار زیر در زمینه ی ادبیات اندرزی نیست؟

الف) مثنوی معنوی ب) کلیله ودمنه ج)بوستان سعدی د) شاهنامه

2- شعری است که مصراع اول آن با تمام مصراع های دوم به یک قافیه است و معمولاً تعداد ابیات آن از پانزده بیت بیشتر است؟

الف) غزل ب) ترجیع بند ج) قصیده د)مثنوی

1

د

به پرسش های زیر پاسخ دهید.

1- برای واژه ی « امید» کلمات قصار یا امثال وحکم بنویسید.

2- مفرد واژه های مقابل را بنویسید . مطالب ( ) اغراض ( ) فواصل ( ) اوقات ( )

3- تشبیهی بنویسید که کلمه ی « کوه » طرف دوم آن باشد.

4- با استفاده از شیوه ی جان بخشی برای « خورشید » یک جمله ی زیبا بنویسید.

5- جمله یا بیتی بنویسید که در آن یک یا چند حرف ، تکرار شده باشد.

6- متضاد واژه های مقابل را بنویسید . آزادی ( ) استوار ( )

7- در ابیات زیر چه آرایه ی ادبی به کار رفته است؟

الف- ذات او دروازه ی شهر علوم زیر فرمانش حجاز و چین وروم (......................)

ب- خارکش پیری با دلق درشت پشته ای خار همی برد به پشت (......................)

8- معادل های فارسی واژه های قرضی را بنویسید.

کوپن ( ) فاکس ( ) سایت ( ) اس ام اس( )

9- جمله ای بنویسیدو کلمات ( نوجوانی، شکوفایی، زندگی) را در آن به کار ببرید.

10- عبارت ناتمام زیر را تا دو سطر ادامه دهید.

سال تحصیلی به پایان خویش نزدیک می شود و من باید...

5/0

1

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

1

1

1

11- درباره ی یکی از موضوع های زیر انشایی بنویسید.

الف- نامه ای به سازمان ملل بنویسید ودر آن نسبت به ظلم وستمی که به کودکان و نوجوانان فلسطینی می شود اعتراض کنید.

ب- زندگی مثل دریاست گاه طوفانی و گاه آرام.

ج- یکی از مناظر زیبای طبیعت را توصیف کنید.

 



تاريخ : جمعه هفدهم آذر 1391 | 16:28 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

ادبیات

 

نمونه سوال امتحانی املا وانشای دوم

بسم الله الرحمن الرحیم

سوالات امتحانی درس املای فارسی پایه دوم راهنمایی ساعت شروع:............ مدت امتحان : 75 دقیقه تاریخ امتحان: .....................

نام و نام خانوادگی: .................................مدرسه راهنمایی رشدیه شماره صندلی:

دانش آموزان در نیمسال اول/ دوم سال تحصیلی 90-89 مدیریت آموزش و پرورش شهرستان اردبیل – ناحیه 2


ردیف

سوالات

نمره

الف

درستی یا نادرستی جملات زیر را مشخص کنید؟

1-اگر تشدید بر روی واژه ی « مسلم » قرار گیرد ، مفهوم واژه تغییر می کند. ص( ) غ ( )

2-یکی از راههای تقویت املا ، پرورش مهارت خوب گوش دادن است. ص( ) غ ( )

1

ب

کلمات مناسب کامل کنید.

1-«نوازنده» امروزه به معنای کسی است که یکی از سازهای موسیقی را می نوازد امّا در شعر جامی به معنی «............................» است.

2-شکل درست املای دو واژه ی هم آوا را باید با استفاده از ...................... آن ها در جمله فهمید.

1

ج

پاسخ های درست را انتخاب کنید.

1- کدام واژه در هنگام جمع بستن تغییر کرده است؟

الف)فرشتگان ب) درختان ج) دانش آموزان د) کارآگاهان

2- املای کدام گزینه با توجه به معنی غلط است؟

الف) تدبیر: مشورت کردن ب) مونس: همدم ج) هلاوت: شیرینی د) طراوت: تازگی

3-در کدام گزینه ،صفت نسبی نیامده است ؟ الف) راستین ب)تهرانی ج) بنفشه د)بهار

4- املای کدام واژه در زبان عربی وفارسی یکسان است؟

الف) آخرت ب)لغت ج) آیات د) رحمت

5- کدام فعل «متعدی» یا «گذرا» است؟ الف) آموخت ب) نشست ج) رفت د) افتاد

6- اگر واژه های زیر را گسترش دهیم ، کدام گزینه متفاوت می شود؟

الف) آهو ب) دریا ج) پرنده د) جنگل

7- رابطه ی کدام گزینه با گزینه های دیگر متفاوت است؟

الف) تلخ و شیرین ب) توان و نیرو ج) شاداب و سرزنده د) استواروپایدار

8-در کدام گزینه غلط املایی وجود دارد؟

الف) هرگز کسی به جهل خود اقرارنکرده است. ب) ایرانیان مردمی انعطاف پذیر،پرآذرم وخوشرو هستند.

ج) مباداگذرشتابان عمر را به سخره بگیری. د) انقلاب اسلامی بایاری معارف خوددرهای تازه ای راگشود

4

د

پسوند2

پسوند1

پایه

پیشوند

واژه

بی دانشی

به پرسش های زیر پاسخ دهید

1-جدول های زیر را کامل کنید.

شناسه

بن

شمـار

شخــص

زمان

فعل

خوان

مفرد

مضارع التزامی

بخواند

ید

جمـــع

دوم شخص

می روید

2- در جای خالی حرف مناسب را قرار دهید.( مفهوم واژه در مقابل جمله نوشته شده است.)

الف) نگاه تأ...ف بار قائم مقام روی برادرزاده اش چرخید. (اندوه بار)

ب) آفرین بر قلم سـ...رآمیزت.(جادویی)

3- شکل درست واژه ها را انتخاب کنید.

الف) اکنون که به نادانی خود ............ شدی ، تو را بیاموزم. ( معترف – معطرف)

ب) ایرانیان به ............ ، نرم خو وانعطاف پذیرند.( تبع – طبع)

4 غلط های املایی متن زیر را پیداکنید ودرست آن ها را بنویسید.

طبیعت در برگ ریزان پاییز و سپیدی و پاکی معسومانه ی زمستان شکوه و زیبایی خود را به نمایش می گزارد.

دربهار هر شاخه گویی دست خاهشی است که در تلب باران از زمین به آسمان بر آمده است.

2

5/0

5/0

1

نمره سوالات: نمره املای تقریری: نمره امتحانی : امضا دبیر

متن املای سال دوم راهنمایی

یکی از بزرگ ترین ارزش ها و دست آوردهای انقلاب شکوهمند اسلامی ما ، «خودباوری» در تمام زمینه هاست. انقلاب ، کرامت انسانی را به جامعه باز گرداند.5

هرکه در حال توانایی نیکویی نکند، در وقت ناتوانی سختی بیند. نادان را به از خموشی نیست واگراین مصلحت بدانستی ، نادان نبودی. 27

علم ودانش و دست آوردهای جدید علمی ، پیوسته چهره ی جهان و چگونگی زیست انسان را دگرگون می سازد.بشر به کمک عقل و استعداد خدادادی خویش تلاش می کند تا ابزاری پدید آورد که رنج زندگی را کم کند وبر آسایش آن بیفزاید.89

میهنی که در دوران دفاع مقدّس ، لحظه های تلخ وشیرین بسیاری را به چشم دیده و گرمی خون دلاوران را بر پیکر خود احساس کرده است و شهدای بسیاری را در دل خود جای داده واز گستاخی ها وبی رحمی های دشمن ، خون دل ها خورده است.124-125

کمال الملک گفت: « من مادر پیری دارم که اورا فراوان دوست می دارم و احترام و نگاهبانی اش را وظیفه ی خود می دانم. من با همه ی وجودم مادرم را دوست می دارم ویک موی سپید اورا باتمام زیبایی های اروپا عوض نمی کنم. وطن من ، مادر من است.»136-137

روزها یکی پس از دیگری ، از پی هم می گذرند و همین که سپری شدند، باز آوردنشان محال است. از گذشته درس بگیریم؛ حال را آگاهانه بگذرانیم و به اینده امیدوار باشیم.

موفق باشید

بسم الله الرحمن الرحیم

سوالات امتحانی درس انشای فارسی پایه دوم راهنمایی ساعت شروع:............ مدت امتحان : 75 دقیقه تاریخ امتحان: .....................

نام و نام خانوادگی: .................................مدرسه راهنمایی رشدیه شماره صندلی:

دانش آموزان در نیمسال اول/ دوم سال تحصیلی 90-89 مدیریت آموزش و پرورش شهرستان اردبیل – ناحیه 2


ردیف

سوالات

نمره

الف

درستی یا نادرستی جمله های زیر را مشخص کنید؟

1-به بهترین بیت در غزل «بیت الغزل » ودر شعرهای دیگر « شاه بیت » می گویند. ص( ) غ( )

2-مطالب درون قلاب[] از قلم نویسنده اصلی متن نیست. ص( ) غ ( )

1

ب

جاهای خالی را با کلمات داده شده مناسب کامل کنید. (بیوگرافی – خط تیره – اتوبیوگرافی – قلاب )

1-اگر نویسنده شرح حال شخص دیگری را بنویسد ، به این نوع شرح حال نویسی ، « زندگی نامه » یا «...............................» می گویند.

2-در مکالمات تلفنی در ابتدای جمله به جای نام گوینده از نشانه ی ........................... استفاده می شود.

1

ج

پاسخ های درست را انتخاب کنید.

1- کدام یک از آثار زیر در زمینه ی ادبیات اندرزی نیست؟

الف) مثنوی معنوی ب) کلیله ودمنه ج)بوستان سعدی د) شاهنامه

2- شعری است که مصراع اول آن با تمام مصراع های دوم به یک قافیه است و معمولاً تعداد ابیات آن از پانزده بیت بیشتر است؟

الف) غزل ب) ترجیع بند ج) قصیده د)مثنوی

1

د

به پرسش های زیر پاسخ دهید.

1- برای واژه ی « امید» کلمات قصار یا امثال وحکم بنویسید.

2- مفرد واژه های مقابل را بنویسید . مطالب ( ) اغراض ( ) فواصل ( ) اوقات ( )

3- تشبیهی بنویسید که کلمه ی « کوه » طرف دوم آن باشد.

4- با استفاده از شیوه ی جان بخشی برای « خورشید » یک جمله ی زیبا بنویسید.

5- جمله یا بیتی بنویسید که در آن یک یا چند حرف ، تکرار شده باشد.

6- متضاد واژه های مقابل را بنویسید . آزادی ( ) استوار ( )

7- در ابیات زیر چه آرایه ی ادبی به کار رفته است؟

الف- ذات او دروازه ی شهر علوم زیر فرمانش حجاز و چین وروم (......................)

ب- خارکش پیری با دلق درشت پشته ای خار همی برد به پشت (......................)

8- معادل های فارسی واژه های قرضی را بنویسید.

کوپن ( ) فاکس ( ) سایت ( ) اس ام اس( )

9- جمله ای بنویسیدو کلمات ( نوجوانی، شکوفایی، زندگی) را در آن به کار ببرید.

10- عبارت ناتمام زیر را تا دو سطر ادامه دهید.

سال تحصیلی به پایان خویش نزدیک می شود و من باید...

5/0

1

5/0

5/0

5/0

5/0

5/0

1

1

1

11- درباره ی یکی از موضوع های زیر انشایی بنویسید.

الف- نامه ای به سازمان ملل بنویسید ودر آن نسبت به ظلم وستمی که به کودکان و نوجوانان فلسطینی می شود اعتراض کنید.

ب- زندگی مثل دریاست گاه طوفانی و گاه آرام.

ج- یکی از مناظر زیبای طبیعت را توصیف کنید.

 



تاريخ : جمعه هفدهم آذر 1391 | 16:28 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |
به علت اشکال در وبلاگ قبلی ام لطفا بع این وبلاگ سر بزنید ممنون



تاريخ : جمعه هشتم اردیبهشت 1391 | 19:7 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

 

نسخه ی جدید دو کاج

 

در كنار خطوط سیم پیام خارج از ده دو كاج روئیدند

سالیان دراز رهگذران آن دو را چون دو دوست می‌دیدند

روزی از روزهای پائیزی زیر رگبار و تازیانه باد

یكی از كاجها به خود لرزید خم شد و روی دیگری افتاد

گفت ای آشنا ببخش مرا، خوب در حال من تأمل كن

ریشه‌هایم ز خاك بیرون است، چند روزی مرا تحمل كن

كاج همسایه گفت با نرمی، دوستی را نمی برم از یاد

شاید این اتفاق هم روزی، ناگهان از برای من افتاد

مهر بانی بگوش باد رسید، باد آرام شد ملایم شد

کاج آسیب دیده ی ما هم، کم کمک پا گرفت، سالم شد

میوه ی کاج ها فرو می ریخت دانه ها ریشه می زدندآسان 

ابر باران رساند وچندی بعد، ده ما نام یافت کاجستان

 

 شاعر: محمد جواد محبت



تاريخ : دوشنبه چهارم مهر 1390 | 23:14 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |
ماه مهــراست و شروع مدرسه

بازهم مشق و حساب وهندسه

بازهم صدشوق خواندن دردلم

ریشه ی علم نشاندن دردلم

باز هــم آقـا معلــم درکلاس

میزند گل خنده ای ازجنس یاس

آه ای پیغمـبر دل هـای ما

آب پاک و روشن گِل های ما

ای به لب های تو نون والقلم

ای معلم معـدن جود و کرم

ازشـکوه علم تـو دل، جاودان

طفل دل ازشوق تو آمدبه جان

باغبان باغ علمی و کلام

بی تعارف ای معلم صدسلام

ناخدای کشتی علم وشعور

ای چراغ روشن ای دریای نور

میدهی توجان به جسم چون کویر

با کــلام روشنت آقــامــدیـر

بوسه های عشق مابردست توست
 

هستی ماازشکوه هست توست

می دهـدبابای خـــوب مدرسه

شاخه شاخه گل به ما یک دو وسه

ای همیشه مهربان باباسلام

صدتشکر ای صمیمی بامرام

آسمان علم امشب روشن است
 

وقت رزم علم با اهریمن است

پس لباس علم را برتن کنید

باغ ایران را گل وگلشن کنید



تاريخ : جمعه یکم مهر 1390 | 0:18 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

ت دانشجویان مختلف در مورد سوسک...! (طنز)

دانشجوی حقوق : با اینکه همیشه شاهد اعمال دانشجویان است ولی هیچوقت و در هیچ دادگاهی علیه آنان شهادت نمی دهد!


دانشجوی جغرافیا : مکان ، آب و هوا و شرایط محیطی در او تاثیری ندارد چون او همه جا هست!


دانشجوی مهندسی : شجاعتش برایم قابل تحسین است چون ماکت هر پل یا ساختمانی را که می سازم بدون توجه به احتمال تخریب آن ، به رویش می رود و افتتاحش می کند!


دانشجوی پزشکی : تنها موجودی است که از تیغ تشریح من هراسی ندارد و به طرفم می آید تا با فدا کردن جانش موجب پیشرفت علم پزشکی شود!


دانشجوی مدیریت : با آن جثه کوچک ، آنچنان خانواده پر جمعیتش را مدیریت و اداره می کند که انگار مدیر بودن باید در خون هر کس باشد و درس خواندن بی فایده است!


دانشجوی زبان و ادبیات فارسی : او هیچوقت حرفی نمی زند ولی با سکوتش هزاران حرف را به من می آموزد!


دانشجوی روانشناسی : درون گرا ، خجالتی ، کم حرف ، یک شخصیت منحصر به فرد!


دانشجوی علوم سیاسی : به هیچ دسته و گروهی وابسته نیست ، تک و تنها برای هدفش تلاش می کند!

دانشجوی برق : وقتی روشنایی و خاموشی در نحوه حرکت او بی تاثیر است من را متوجه نیرویی فراتر از برق می کند!


دانشجوی کامپیوتر : مغز کوچک او با آن همه ذخایر اطلاعاتی بسیار پیشرفته تر از فلش 32 گیگ است!


دانشجوی فیزیک هسته ای : زندگی در خوابگاه حق مسلم اوست!


دانشجوی تربیت بدنی : آنقدر عضلاتش نیرومند است که می تواند از دیوار راست هم بالا برود!


دانشجوی زبان شناسی : هیچکس زبانش را نمی فهمد!


دانشجوی علوم تربیتی : شیوه تربیتی او در تعلیم فرزندان بی شمارش برایم قابل احترام است چرا که تمام آن فرزندان بی چون و چرا ادامه دهنده راه او می باشند!


دانشجوی زمین شناسی : کاش می توانستم به مانند او به اعماق زمین بروم و ندیدنی ها را ببینم!


دانشجوی زبان انگلیسی : !
It is always silent


دانشجوی تاریخ : گذشت اعصار و قرون نتوانسته هیچ تاثیری در ظاهر و عقاید و شیوه زندگی او بگذارد!


دانشجوی فلسفه : همیشه فلسفه وجودی او برایم سوال بوده ولی مطمئنم که درپس خلقتش هدفی والا نهفته است!


دانشجوی هنر : هیچوقت منتظر نمی شود تا بتوانم پرتره اش را تمام کنم!


دانشجوی مکانیک : با الهام از او توانستم خودرویی بسازم که هم در آب و خشکی حرکت کند و هم بتواند از سطوح صاف و صیقلی بالا برود!


دانشجوی آمار : بدون شک از یک روش آماری قوی برای محاسبه تعداد فرزندانش بهره می برد!


دانشجوی اخلاق : آنقدر با مرام و پایبند به اخلاقیات است که تا به حال نگذاشته هیچکس اشک او را ببیند حتی زمانیکه فرزندش را جلوی چشمانش له می کنند!


دانشجوی علوم ارتباطات : تا او هست ، هیچکس تنها نیست

 



تاريخ : پنجشنبه سی و یکم شهریور 1390 | 23:48 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |

  راز شقـایـق

 

 

 

شقایق گفت :با خنده نه بیمارم، نه تبدارم

 

اگر سرخم چنان آتش حدیث دیگری دارم

 

گلی بودم به صحرایی نه با این رنگ و زیبایی

 

نبودم آن زمان هرگز نشان عشق و شیدایی

 

یکی از روزهایی که زمین تبدار و سوزان بود

 

و صحرا در عطش می سوخت تمام غنچه ها تشنه

 

ومن بی تاب و خشکیده تنم در آتشی می سوخت

 

ز ره آمد یکی خسته به پایش خار بنشسته

 

و عشق از چهره اش پیدای پیدا بود ز آنچه زیر لب

 

می گفت :

 

شنیدم سخت شیدا بود نمی دانم چه بیماری

 

به جان دلبرش افتاده بود- اما

 

طبیبان گفته بودندش

 

اگر یک شاخه گل آرد

 

ازآن نوعی که من بودم

 

بگیرند ریشه اش را و

 

بسوزانند

 

شود مرهم

 

برای دلبرش آندم

 

شفا یابد

 

چنانچه با خودش می گفت بسی کوه و بیابان را

 

بسی صحرای سوزان را به دنبال گلش بوده

 

و یک دم هم نیاسوده که افتاد چشم او ناگه

 

به روی من

 

بدون لحظه ای تردید شتابان شد به سوی من

 

به آسانی مرا با ریشه از خاکم جداکرد و

 

به ره افتاد

 

و او می رفت و من در دست او بودم

 

و او هرلحظه سر را

 

رو به بالاها

 

تشکر از خدا می کرد

 

پس از چندی

 

هوا چون کوره آتش زمین می سوخت

 

و دیگر داشت در دستش تمام ریشه ام می سوخت

 

به لب هایی که تاول داشت گفت:اما چه باید کرد؟

 

در این صحرا که آبی نیست

 

به جانم هیچ تابی نیست

 

اگر گل ریشه اش سوزد که وای بر من

 

برای دلبرم هرگز

 

دوایی نیست

 

واز این گل که جایی نیست ؛ خودش هم تشنه بود اما!!

 

نمی فهمید حالش را چنان می رفت و

 

من در دست او بودم

 

وحالا من تمام هست او بودم

 

دلم می سوخت اما راه پایان کو ؟

 

نه حتی آب، نسیمی در بیابان کو ؟

 

و دیگر داشت در دستش تمام جان من می سوخت

 

که ناگه

 

روی زانوهای خود خم شد دگر از صبر اوکم شد

 

دلش لبریز ماتم شد کمی اندیشه کرد- آنگه

 

مرا در گوشه ای از آن بیابان کاشت

 

نشست و سینه را با سنگ خارایی

 

زهم بشکافت

 

زهم بشکافت

 

اما ! آه

 

صدای قلب او گویی جهان را زیرو رو می کرد

 

زمین و آسمان را پشت و رو می کرد

 

و هر چیزی که هرجا بود با غم رو به رو می کرد

 

نمی دانم چه می گویم ؟ به جای آب، خونش را

 

به من می داد و بر لب های او فریاد

 

بمان ای گل

 

که تو تاج سرم هستی

 

دوای دلبرم هستی

 

بمان ای گل

 

ومن ماندم

 

نشان عشق و شیدایی

 

و با این رنگ و زیبایی

 

ونام من شقایق شد



تاريخ : پنجشنبه سی و یکم شهریور 1390 | 23:47 | نویسنده : غلامحسین منافی-سرگروه ادبیات فارسی استان |
.: Weblog Themes By VatanSkin :.